Στη φωτο: Ένα μαζικό ιρανικό πλήγμα ως αντίποινα στη Ντιμόνα, την «πυρηνική πόλη» του Ισραήλ, μετά την επίθεση του τελευταίου στο πυρηνικό εργοστάσιο Νατάνζ του Ιράν, προκάλεσε μεγάλης κλίμακας καταστροφές και θύματα, Demona, 22 Μαρτίου 2026.

του M. K. Bhadrakumar*
μετάφραση Φλώρα Παπαδέδε

Indian Punchline, 22/03/2026

Η σημασία των δύο αναγνώσεων της τηλεφωνικής επικοινωνίας του Σαββάτου μεταξύ του πρωθυπουργού Ναρέντρα Μόντι και του προέδρου του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν είναι πως η διμερής σχέση μεταξύ των δύο «κρατών-πολιτισμών» κατέστη τεταμένη τελευταία. Η απόκλιση απόψεων είναι πολύ εμφανής.

Το τηλεφώνημα φάνηκε να συνιστά έναν διάλογο μεταξύ ενός κωφού και ενός τυφλού. Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, μπορεί να συγχαρεί τον εαυτό του που δημιούργησε αυτή την αδιανόητη κατάσταση – μια μικροσκοπική χώρα 8 ή 9 εκατομμυρίων ανθρώπων λυγίζει έναν Λεβιάθαν 1,400 δισεκατομμυρίων για να χορέψει στο ρυθμό του. Αλλά δεν υπάρχει αμφιβολία πως την αποκλειστική ευθύνη φέρει το Δελχί με την αποτυχία του να εμποδίσει το Ισραήλ να εισχωρήσει στον στενό κύκλο των Ινδών υπευθύνων χάραξης πολιτικής και τελικά να τον καταλάβει — μια καταστροφή που θα μπορούσε να είχε προβλεφθεί με βάση το παρελθόν του Ισραήλ.

Δεύτερον, ο μετασχηματισμός της Ινδίας σε συνένοικου στην τροχιά ΗΠΑ-Ισραήλ είναι εμφανής από το ινδικό ανακοινωθέν. Ο πρωθυπουργός δεν μπορούσε να πει τα σύκα σύκα, ακόμη και όταν η απλή αλήθεια τον κοιτούσε κατάματα – ότι ο Τραμπ, κατόπιν παρότρυνσης του Νετανιάχου, διέταξε έναν απροκάλυπτα επιθετικό πόλεμο κατά του Ιράν που απειλεί τη διεθνή ασφάλεια. Τι άλλες εμπειρικές αποδείξεις χρειαζόταν πια;

Τρίτον, η κυβερνητική απόφαση να εφαρμόσει το γνωμικό των τριών σοφών πιθήκων — «μην βλέπεις κακό, μην ακούς κακό, μην λες κακό» — δηλαδή, να αντιμετωπίζεις την αισχρότητα κλείνοντας τα μάτια, δεν θα πιάσει. Αμαυρώνει μόνο τη φήμη της Ινδίας.

Ο Πεζεσκιάν προσπάθησε σκληρά να αποτραβήξει τον Μόντι υπογραμμίζοντας ότι «το Ιράν δεν ξεκίνησε τον πόλεμο και ο εχθρός-επιτιθέμενος πραγματοποίησε στρατιωτική επίθεση εναντίον του Ιράν χωρίς κανένα λόγο, λογική και νομική βάση εν μέσω διαπραγματεύσεων για τα πυρηνικά». Επεσήμανε ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δολοφόνησαν τον Ανώτατο Ηγέτη, Αγιατολάχ Σαγιέντ Αλί Χαμενεΐ, κορυφαίους στρατιωτικούς διοικητές και ανυπεράσπιστους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων αθώων μαθητών (πάνω από 200 σε ένα μόνο δημοτικό σχολείο) και επίσης στοχοποίησαν δημόσιες υποδομές. Επανέλαβε τον φετφά του Χαμενεΐ κατά της κατασκευής ή κατοχής πυρηνικών όπλων. Ο Πεζεσκιάν επανέλαβε την ετοιμότητα της Τεχεράνης για διεθνή παρακολούθηση και επαλήθευση των ειρηνικών πυρηνικών δραστηριοτήτων της.

Αλλά κανείς δεν γνωρίζει τι αντίκτυπο είχαν οι εκκλήσεις του Πεζεσκιάν στον Μόντι. Ο Μόντι, από την πλευρά του, τόνισε την κρίσιμη σημασία του σεβασμού της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας από το Ιράν και τη διασφάλιση ότι οι διεθνείς ναυτιλιακές οδοί θα παραμείνουν ανοιχτές και ασφαλείς — και «καταδίκασε τις πρόσφατες [ιρανικές] επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές στην περιοχή, σημειώνοντας ότι τέτοιες ενέργειες απείλησαν την περιφερειακή σταθερότητα και διατάραξαν ζωτικές παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού».

Αλλά ο Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκτσί, μόλις πριν από λίγες ημέρες, είχε εξηγήσει λεπτομερώς στον Ινδό ομόλογό του Σ. Τζαϊσανκάρ τις συνέπειες της αμερικανο-ισραηλινής επιθετικότητας για την περιφερειακή και παγκόσμια σταθερότητα και ασφάλεια και «τόνισε την ακλόνητη αποφασιστικότητα της ιρανικής κυβέρνησης, του έθνους και των ενόπλων δυνάμεων να ασκήσουν το νόμιμο δικαίωμά τους στην αυτοάμυνα εναντίον των επιτιθέμενων». Ειλικρινά, η αυτοάμυνα είναι μια διαδικασία σκέψης με την οποία οι Ινδοί είναι εξοικειωμένοι. Άλλωστε, η Επιχείρηση Σιντούρ[1] δεν χρειάστηκε άλλη δικαιολογία.

Τέταρτον, το Δελχί συνεχίζει να υπερασπίζεται ένθερμα τα πλούσια σε πετρέλαιο περιφερειακά κράτη του Κόλπου, παραμένοντας σιωπηλό για τα διπλά τους μέτρα και σταθμά. Διακήρυξαν διάθεση για ειρήνη, αλλά στην πράξη διευκόλυναν την αμερικανική επιθετικότητα. Δεν γνωρίζει το Δελχί ότι αυτά τα υποτελή κράτη βρίσκονται σε αυτοκαταστροφική τροχιά αν ο πόλεμος εξαπλωθεί και τότε η Αραβική Άνοιξη θα μοιάζει με πικνίκ; Ο Μόντι έχει έναν-δυο καλούς φίλους μεταξύ των ηγετών της περιοχής του Κόλπου. Έχει προσπαθήσει κανείς να τους συμβουλεύσει να δείξουν μετριοπάθεια και να τους βάλει μυαλό; Όταν οι Σαουδάραβες, την περασμένη εβδομάδα, συγκάλεσαν συνάντηση των περιφερειακών κρατών με την υποστήριξη των ΗΠΑ κάλεσαν το Πακιστάν αλλά απέκλεισαν την Ινδία.

Πρέπει να είναι ιδέα του Τζαϊσανκάρ να προσφέρει μονομερώς πιστές υπηρεσίες στην αμερικανο-ισραηλινή ατζέντα για να υποδαυλίσει την ξενοφοβία — οδηγώντας τους σεΐχηδες πίσω στο αμερικανικό στρατόπεδο ακριβώς τη στιγμή που άρχισαν να συνειδητοποιούν ότι οι αμερικανικές βάσεις δεν τους παρείχαν πραγματική προστασία όταν ήρθε η κρίσιμη ώρα. Τι έχει να χάσει η Ινδία αν αυτά τα περιφερειακά κράτη ακολουθήσουν μια ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική;

Με απλά λόγια, μην προσπαθείτε να ψαρέψετε σε θολά νερά. Θα φανούμε απίστευτα ηλίθιοι όταν, σε ένα μεταπολεμικό σενάριο, τα κράτη του Κόλπου επιστρέψουν στην τροχιά της συμφιλίωσης με το Ιράν. Η σοβαρή πρόθεση της Τεχεράνης να εδραιώσει τις σχέσεις της με τους ανατολικούς γείτονές της δεν αμφισβητείται. Αυτός ο πόλεμος είναι η ύστατη προσπάθεια των ΗΠΑ-Ισραήλ να φέρουν τους πληθυσμούς της Δυτικής Ασίας αντιμέτωπους τον έναν με τον άλλο. Αυτό πρέπει να ηχεί οικεία στους Ινδούς που γνωρίζουν από αποικιακή επικυριαρχία.

Τέλος, είναι προφανές ότι οι Ιρανοί νοιώθουν βαθιά πληγωμένοι από τη στάση της Ινδίας. Αυτό που είπε ο Πεζεσκιάν ευθέως στον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν σε τηλεφωνική συνομιλία, θα μπορούσε κάλλιστα να το είχε πει και στον Μόντι – δηλαδή, η εμπλοκή της Γαλλίας «στην υποστήριξη των επιτιθέμενων θα συνιστά συνενοχή στον παράνομο πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας… Τέτοιες κινήσεις θα οδηγήσουν μόνο σε περαιτέρω επιπλοκές και επιδείνωση της κατάστασης στην περιοχή».

Ο Πεζεσκιάν προειδοποίησε επίσης τον Μακρόν ότι το Ιράν θα απαντήσει με τον ίδιο τρόπο στις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις σε πολιτικούς στόχους, όπως σχολεία, νοσοκομεία και υποδομές. Ο Μακρόν απάντησε αμέσως ότι το Παρίσι θεωρούσε τον συνεχιζόμενο πόλεμο κατά του Ιράν ασυμβίβαστο με το διεθνές δίκαιο, προσθέτοντας ότι η χώρα του δεν έχει καμία εμπλοκή στη σύγκρουση – και, επιπλέον, η Γαλλία διεξάγει διαβουλεύσεις με ορισμένες χώρες για τον έλεγχο και την αποτροπή της κλιμάκωσης.

Τέλος, μια προειδοποίηση. Η Ινδία κινδυνεύει σοβαρά να μην λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από την παγκόσμια κοινότητα εάν η ηγεσία βαδίσει τα βήματα της χήνας[2] με τον Τραμπ και τον Νετανιάχου. Παρατηρήστε και μάθετε από τα βήματα του Ισλαμαμπάντ, παρά το γεγονός ότι βρίσκεται σε στρατιωτική συμμαχία με το Ριάντ. Ο νέος ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Μοζτάμπα [Χαμενεΐ], στις ευχές του για το Εΐντ[3] περιέγραψε το Πακιστάν ως «μεγάλη χώρα» και εξέφρασε την συμπάθειά του γι’ αυτό.

Μια διόρθωση πορείας είναι πιθανή, καθώς τόσο ο Πεζεσκιάν όσο και ο Αραγτσί έχουν συζητήσει με τους Ινδούς ομολόγους τους τη σημασία των BRICS ως φόρουμ για την ανάπτυξη πολυμερούς συνεργασίας, καθώς και τις δυνατότητες που υπάρχουν για να διαδραματίσει ο θεσμός εποικοδομητικό ρόλο στην τρέχουσα συγκυρία στην υποστήριξη της περιφερειακής και παγκόσμιας σταθερότητας και ασφάλειας. Δυστυχώς, το Ινδικό ανακοινωθέν δεν αναφέρεται καν στις BRICS.

Είναι μια κατάσταση μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα. Τα ζωτικά συμφέροντα της Ινδίας διακυβεύονται στον συνεχιζόμενο πόλεμο, αλλά το Δελχί δεν είναι πλέον αυτόνομος παίκτης, επειδή ο Τραμπ λειτουργεί με όρους μηδενικού αθροίσματος[4]: είτε η Ινδία είναι μαζί του, είτε εναντίον του. Και οι ελίτ μας, με απόλυτη βεβαιότητα, θέλουν να είναι μόνο με τον Τραμπ.

Η Ινδία διαθέτει ένα έτοιμο διπλωματικό εργαλείο με τις χώρες BRICS, καθώς είναι πρόεδρος της ομάδας το 2026. Αλλά τρέμει ότι ο Τραμπ θα την τιμωρήσει εάν το Δελχί ασκήσει το προνόμιό του να εκδώσει δήλωση των BRICS. Ουσιαστικά, η Ινδία γίνεται ο Δούρειος Ίππος του Τραμπ στον κύκλο των BRICS.

Η στάση της Ινδίας προκαλεί χλευασμό, είτε το συνειδητοποιούν οι κυβερνώσες ελίτ είτε όχι, δεδομένης της άθλιας φήμης του Τραμπ και του Νετανιάχου ως δολοφόνων παιδιών. Αλλά αν η Ινδική ηγεσία επέβαλε την αξιοπρέπειά της, μπορεί ο Τραμπ να κατέρρεε σαν ένας σωρός τούβλα.

Η καλύτερη πορεία υπό τις παρούσες συνθήκες είναι να περιοριστεί η χώρα στην αποτροπή παράπλευρων απωλειών, σε περίπτωση που ο πόλεμος κλιμακωθεί περαιτέρω και το Ισραήλ χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα λόγω καθαρής απελπισίας. Το χθεσινό, καταστροφικό ανταποδοτικό πλήγμα του Ιράν στη Ντιμόνα άφησε τους Ισραηλινούς σε κατάσταση σοκ. Όπως έχουν τα πράγματα, η κατάσταση στον Κόλπο είναι έτοιμη να μετατραπεί σε εκρηκτική κρίση και είναι απαραίτητο ένα Σχέδιο Β. Σχεδόν 10 εκατομμύρια Ινδοί ζουν σε αυτή την περιοχή.

Ο Ρατζνάθ Σινγκ[5] ανέδειξε την κρισιμότητα της κατάστασης, αλλά δεν πρότεινε κανένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης. Πρώτα απ’ όλα, απαιτείται εθνική συναίνεση για την αντιμετώπιση ενός τέτοιου τσουνάμι προτού χτυπήσει τις ακτές μας – ή, ακόμη χειρότερα, ξεσπάσει ένα πυρηνικό ολοκαύτωμα στη γειτονιά μας. Τι περιμένουμε; Χθες, το Ισραήλ επιτέθηκε για δεύτερη φορά στον πυρηνικό σταθμό Νατάνζ του Ιράν, προκαλώντας μαζικά αντίποινα.

Υποσημειώσεις της Μεταφράστριας:

[1] Η «Επιχείρηση Σιντούρ» (Operation Sindoor) ήταν μια σειρά ινδικών πυραυλικών πληγμάτων στο Πακιστάν, που ξεκίνησε στις 7 Μαΐου 2025, σε απάντηση για την επίθεση στο Παχαλγκάμ από τρομοκράτες που υποστηρίζονται από το Πακιστάν. Η Ινδία δήλωσε ότι στόχευσε τρομοκρατικές υποδομές, ενώ το Πακιστάν κατήγγειλε πλήγματα σε κατοικημένες περιοχές, προκαλώντας κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή.

[2] walks in goose step στο κείμενο: αναφέρεται στο γνωστό στρατιωτικό βάδισμα των Ναζί.

[3] Οι ευχές που ανταλλάσσουν οι μουσουλμάνοι (και όσοι θέλουν να τους ευχηθούν) κατά τη διάρκεια των δύο μεγάλων γιορτών του Ισλάμ: του Eid al-Fitr (μετά το Ραμαζάνι, όπως τώρα) και του Eid al-Adha (η γιορτή της θυσίας).

[4] zero-sum terms στο κείμενο: μεταφράζεται στα ελληνικά ως «όροι μηδενικού αθροίσματος». Αναφέρεται σε μια κατάσταση «κερδίζω-χάνεις» (win-lose) όπου το κέρδος ενός παίκτη ισούται ακριβώς με την ζημιά του άλλου, με αποτέλεσμα το αλγεβρικό άθροισμα των δύο να είναι μηδέν.

[5] Ο υπουργός Άμυνας της Ινδίας.

* Ο M.K. Bhadrakumar  είναι συνταξιούχος Πρέσβης. Αρθρογράφος για τις ινδικές εφημερίδες Hindu και Deccan Herald, το Rediff.com, τους Asia Times και το Strategic Culture Foundation.
Προηγούμενες θέσεις: διπλωμάτης καριέρας για 30 χρόνια στην ινδική Υπηρεσία Εξωτερικών: υπηρέτησε στην Ινδική Πρεσβεία στη Μόσχα (1975-1977; 1987-1998). Υφυπουργός (1977-1979), Γραμματέας (1992-1995), Διευθυντής (1989-1991), Διεύθυνση Ιράν-Πακιστάν-Αφγανιστάν & Κασμίρ του Υπουργείου Εξωτερικών. Κατείχε θέσεις στις Ινδικές Αποστολές στη Βόννη, στο Κολόμπο και στη Σεούλ. Επιτετραμμένος στις ινδικές πρεσβείες στο Κουβέιτ και την Καμπούλ. Αναπληρωτής Ύπατος Αρμοστής στο Ισλαμαμπάντ. Πρέσβης στην Τουρκία και το Ουζμπεκιστάν.
Ερευνητικά ενδιαφέροντα: ινδική εξωτερική πολιτική, σχέσεις Ρωσίας-Ινδίας, Πακιστάν, Αφγανιστάν και Κεντρική Ασία, ενεργειακή ασφάλεια, Ασία-Ειρηνικός και Μέση Ανατολή. Συγγραφέας πολυάριθμων δημοσιεύσεων στην Ινδία και στο εξωτερικό για τη Ρωσία, την Κεντρική Ασία, την Κίνα, το Αφγανιστάν, το Πακιστάν, το Ιράν και τη Μέση Ανατολή καθώς και για ενεργειακά θέματα και την περιφερειακή ασφάλεια.

Πηγή: indianpunchline.com