Στη φωτο: Οι μορφές του Ούγο Τσάβες, του Σιμόν Μπολίβαρ και του Νικολάς Μαδούρο σε μια τοιχογραφία κοντά σε εκλογικό τμήμα κατά τη διάρκεια των προεδρικών εκλογών στο Πετάρε της Βενεζουέλας, Ιούλιος 2024. Πηγή φωτογραφίας: Adriana Loureiro Fernandez.

Σημείωμα της Μεταφράστριας:
Το παρακάτω άρθρο αποτελεί μια ανάλυση των εξελίξεων στη Βενεζουέλα από τον Μανόλο ντε λος Σάντος, από την αισιόδοξη σκοπιά πώς η ηγεσία δεν πρόδωσε το λαό της Βενεζουέλας και συνεχίζει το έργο της Μπολιβαριανής Επανάστασης. Δηλώνω εξαρχής πως οι απαντήσεις του συντάκτη στις κατηγορίες για προδοσία από την ηγεσία της Βενεζουέλας και συνεργασία με τον Αμερικάνικο ιμπεριαλισμό όχι μόνο δεν με έπεισαν, αλλά μου γέννησαν ακόμα περισσότερα ερωτήματα και αμφιβολίες.

Θεώρησα όμως χρήσιμο να μεταφραστεί και να δημοσιευτεί η ανάλυση για δύο λόγους: α) ο συντάκτης της, ο Μανόλο ντε λος Σάντος, είναι συνεπής αντι-ιμπεριαλιστής αγωνιστής, πρωτοπόρος των φοιτητικών διαμαρτυριών στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια ενάντια στη γενοκτονία στη Γάζα, του κινήματος αλληλεγγύης με την Παλαιστίνη και του κινήματος αλληλεγγύης στη Βενεζουέλα και την Κούβα -στην οποία έχει ζήσει σαν εθελοντής αρκετά χρόνια. Την αγωνιστική του δράση μπορείτε να δείτε σε άρθρο-πορτραίτο «δαίμονα» της New York Post, κάτι που του περιποιεί τιμή στα δικά μου μάτια. Ο συντάκτης, λοιπόν, είναι ειλικρινής και καλοπροαίρετος. Πιστεύει αυτά που γράφει ή σίγουρα θέλει να τα πιστέψει. Αξίζει έτσι να διαβαστεί ως μια ειλικρινής κατάθεση γνώμης. β) Η ίδια η ανάλυση αποτελεί βάση για προβληματισμό, σύγκριση και τροφή για σκέψη.

Προβληματισμός: Οι αιτιολογίες ότι οι Αμερικανοί κομάντος πήγαν νύχτα, «απενεργοποίησαν πλήρως την αεράμυνα και την υποδομή επικοινωνιών της χώρας», έκοψαν την ηλεκτροδότηση και χρησιμοποίησαν «τεχνολογίες ηχητικών όπλων που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί ποτέ πριν» – τα οποία, για περίεργο λόγο, δεν τα χρησιμοποιούν στην Ουκρανία και στο Ιράν όπου χάνουν τον πόλεμο – μοιάζουν τουλάχιστον παιδιάστικες. Δεν μπόρεσαν να «απενεργοποιήσουν» σε ένα βράδυ -χρειάστηκαν μήνες- την περικυκλωμένη από τείχη Γάζα, που έχει έκταση όση η Θάσος. Το γεγονός ότι η ηγεσία της Βενεζουέλας δεν έχει ακόμη και σήμερα δημοσιοποιήσει τίποτα για το τι συνέβη στις 3 Γενάρη, δημιουργεί ακόμα μεγαλύτερο προβληματισμό. Το επιχείρημα ότι τις ίδιες συμφωνίες προσφερόταν να υπογράψει και ο Μαδούρο με τις ΗΠΑ, πριν την απαγωγή του, μου φέρνει άθελα στο μυαλό τα λόγια του αξιωματικού της φρουράς Μάρκελλου, στον Άμλετ: «Κάτι είναι σάπιο στο βασίλειο της Δανιμαρκίας»…

Η καταγγελία για απειλές ενάντια στη ζωή της Ροντρίγκεζ και άλλων ηγετικών στελεχών, πιστεύω πως έχει βάση. Διαβάζοντας την ανάλυση, διαπίστωσα πως με τη Ντέλσι Ροντρίγκεζ έχουμε ακριβώς την ίδια ηλικία και ανάλογη οικογενειακή ιστορία (ο πατέρας μου πέρασε 28 χρόνια στο βουνό, σε φυλακές, εξορίες και παρανομίες -ευτυχώς βγήκε ζωντανός). Δεν χωράει στο μυαλό μου ότι αυτή η γυναίκα θα μπορούσε να γίνει συνεργάτης των Αμερικάνων. Όμως, πολλά έχουν δει τα μάτια μας… Μακριά από μένα να κάνω τον ήρωα εκ του ασφαλούς. Πολλοί μπορεί να ξέρουμε τι θα θέλαμε να κάνουμε αν βρισκόμασταν σε τέτοια θέση, αλλά κανείς μας δεν ξέρει τι θα κάνει αν δεν βρεθεί πραγματικά σε αυτή τη θέση και μακάρι να μη βρεθούμε και να μην μάθουμε ποτέ. Αλλά σε κάθε περίπτωση, όταν έχεις 8 εκατομμύρια οπλισμένο λαό σε πολιτοφυλακές και στρατό και θέλεις να υπερασπιστείς τη χώρα σου, μάλλον άλλη απάντηση δίνεις όταν σου πουν «υπέκυψε ή σε σκοτώνω». Πάντως, ο πατέρας της και ο πατέρας μου άλλη απάντηση έδωσαν.

Σύγκριση: Ο συντάκτης συγκρίνει τη στάση της ηγεσίας της Βενεζουέλας μετά την απαγωγή του Μαδούρο με τις τακτικές υποχωρήσεις του Λένιν τα πρώτα χρόνια μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση και συγκεκριμένα τη συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ και τη Νέα Οικονομική Πολιτική. Πριν προχωρήσουμε, ας μου επιτραπεί μια μικρή αλλά σημαντική παρένθεση. Ο συντάκτης γράφει και σωστά πως όταν παίρνεις την κυβέρνηση, δεν σημαίνει ότι πήρες και την εξουσία. Υπάρχουν μηχανισμοί της εξουσίας (στρατός, αστυνομία, δικαστικό σώμα κ.λπ.) που πρέπει να καταλάβεις. Καθώς, ο συντάκτης κάνει μαρξιστική ανάλυση, πρέπει να θυμίσουμε κάτι που λείπει: στον καπιταλισμό την εξουσία κατέχει αυτός που έχει την ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής της οικονομίας. Στο σημερινό καπιταλισμό αυτός είναι -σύντομα και απλουστευτικά- το χρηματοπιστωτικό σύστημα που ελέγχει όλες τις οικονομικές δραστηριότητες, οι τράπεζες. Η Μπολιβαριανή επανάσταση, από το 1999 που ανέλαβε Πρόεδρος ο Τσάβες, δεν εθνικοποίησε ποτέ τις τράπεζες, παραμένουν μέχρι και σήμερα σε ιδιώτες. Δεν κρίνω αν έγινε καλώς ή κακώς. Ελάχιστα γνωρίζω για την εσωτερική κοινωνική και οικονομική κατάσταση της Βενεζουέλας. Όμως, η Μπολιβαριανή επανάσταση δεν κατείχε ποτέ πλήρως την εξουσία. Αντίθετα, η Οκτωβριανή Επανάσταση στην ΕΣΣΔ την κατείχε πλήρως.

Η Συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ: Υπογράφηκε στις 3 Μαρτίου 1918 και παραχώρησε στη Γερμανία και την Αυστρο-Ουγγαρία τη Δυτική Λευκορωσία, τη Δυτική Ουκρανία και τις Βαλτικές χώρες. Δεν θα αναλύσουμε εδώ τις συνθήκες που την επέβαλαν, ούτε τις συνέπειές της που κάποιες από αυτές ταλανίζουν ακόμα και σήμερα τη Ρωσία. Η ουσία είναι ότι υπογράφηκε 4 μήνες μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση εν μέσω του Α΄Παγκόσμιου Πολέμου κι όχι μετά από 27 χρόνια στην εξουσία. Αυτό και μόνο την καθιστά μη συγκρίσιμη με τα γεγονότα στη Βενεζουέλα. Μετά από 27 χρόνια, η ΕΣΣΔ κέρδιζε τον Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο κι είχε καταστεί υπερδύναμη.

Η Νέα Οικονομική Πολιτική: Ο Λένιν εισήγαγε τη ΝΕΠ το 1921 κι έκανε συμφωνίες με ξένες ιδιωτικές εταιρείες κι όλα όσα γράφει ο συντάκτης, κυρίως για να αποκτήσει κεφάλαια και τεχνογνωσία για τον ταχύ εξηλεκτρισμό και την εκβιομηχάνιση της ΕΣΣΔ. Αλλά δεν είναι αυτό το θέμα. Το θέμα είναι πως η ΕΣΣΔ υπέγραψε αυτές τις συμφωνίες αφού είχε βγει νικήτρια από τον εμφύλιο με τους Λευκούς και την ξένη εισβολή. Τις υπέγραψε από θέση ισχύος και όχι άμυνας. Τις υπέγραψε ως ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος κι όχι υπό απειλή και ως υποτελής. Όσο διαρκούσε η απειλή και ο κίνδυνος της εθνικής υποτέλειας, η ΕΣΣΔ μαχόταν, επί 4 χρόνια, με εκατομμύρια νεκρούς στα πεδία της μάχης, σε εκτελεστικά αποσπάσματα και από πείνα. Η σύγκριση, λοιπόν, δεν είναι μόνο άτοπη, αλλά θέτει ακόμα ένα βαρύ ερώτημα: η ηγεσία της Βενεζουέλας πιστεύει πραγματικά ότι θα συνεχίσει το σοσιαλιστικό έργο με τη χώρα υποτελή κι εξαρτημένη από τον ιμπεριαλισμό;

Και μετά τις ιστορικές συγκρίσεις επιβάλλεται να γίνουν και οι σημερινές. Κι εδώ υπάρχει μόνο μία λέξη: Ιράν. Οι ΗΠΑ σκότωσαν τον ηγέτη του, δολοφόνησαν ως σήμερα τρεις σειρές ηγετικών στελεχών του στρατού και του κράτους, αλλά παρ’ όλ’ αυτά η ηγεσία του Ιράν έδωσε την άλλη απάντηση. Δεν υποχώρησε, μάχεται για την εθνική του ανεξαρτησία και μαζί με όλο τον Άξονα της Αντίστασης για να διώξει τους ιμπεριαλιστές από τη Δυτική Ασία και τα πάει καλά. Όσο κι αν κατανοούμε τη δύσκολη θέση της Βενεζουέλας (κι αύριο της Κούβας), το πρότυπο αντίστασης είναι το Ιράν.

Και μια τελευταία οικεία σύγκριση. Η αιτιολόγηση της ηγεσίας της Βενεζουέλας για τη στάση της, μου θυμίζει -άθελα και πάλι- την περίοδο του δημοψηφίσματος του 2015. Παρατηρώ μια ομοιότητα με τα επιχειρήματα του ΣΥΡΙΖΑ και του Τσίπρα για τις απειλές, την περικύκλωση, τον αφανισμό του λαού και της χώρας. Τακτική υποχώρηση ονόμασαν κι αυτοί την κωλοτούμπα. Τις συνέπειες τις βιώνουμε καθημερινά. Κι ας μη μιλήσουμε για τη νεκρική σιγή που απλώθηκε έκτοτε στο λαό και τη χώρα…

Όσο για τις σκέψεις και τα συμπεράσματα, αυτά, αγαπητοί αναγνώστες, είναι δικά σας.

του Manolo De Los Santos*
μετάφραση Φλώρα Παπαδέδε

Savage Minds, 09/03/2026

Οι πρώτες πρωινές ώρες της 3ης Ιανουαρίου 2026 σηματοδότησαν ένα σημείο καμπής στον επί αιώνες αγώνα της Βενεζουέλας και της Λατινικής Αμερικής για αυτοδιάθεση και ανεξαρτησία.

Η Επιχείρηση Απόλυτη Αποφασιστικότητα, που διατάχθηκε από την κυβέρνηση Τραμπ, αποτέλεσε την πιο βάναυση και άμεση στρατιωτική επίθεση σε κυρίαρχο κράτος στην περιοχή στην πρόσφατη ιστορία. Σε μια συγκλονιστική επιχείρηση που άφησε εκατοντάδες νεκρούς, ο Πρόεδρος Νικολάς Μαδούρο και η Πρώτη Κυρία Σίλια Φλόρες απήχθησαν παράνομα από το έδαφος της Βενεζουέλας και μεταφέρθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου τώρα αντιμετωπίζουν κατασκευασμένες κατηγορίες σε ομοσπονδιακό κέντρο κράτησης της Νέας Υόρκης.

Στους δύο μήνες που ακολούθησαν την πολεμική ενέργεια, ξέσπασε ένας χείμαρρος εικασιών από τους λεγόμενους ειδικούς και σχολιαστές σε όλο το πολιτικό φάσμα που συνοψίζεται σε τρεις κύριες γραμμές:

  1. Η επιτυχία της επιχείρησης υποδηλώνει προδοσία στα υψηλότερα επίπεδα της Μπολιβαριανής Επανάστασης.
  2. Η υπηρεσιακή πρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκεζ και η εναπομένουσα ηγεσία εγκατέλειψαν το Μπολιβαριανό σχέδιο και τον σοσιαλιστικό μετασχηματισμό, παραδίδοντας τη χώρα, την οικονομία και τους πόρους της στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό.
  3. Στις διεθνείς σχέσεις, η ηγεσία της Βενεζουέλας εγκατέλειψε τον ιστορικό της αντιιμπεριαλισμό.

Παρμένοι μαζί, αυτοί οι ισχυρισμοί ισοδυναμούν με αποδοχή ότι η αλλαγή καθεστώτος πέτυχε στη Βενεζουέλα.

Είναι και οι τρεις ψευδείς, αντανακλώντας μια ερασιτεχνική και επιφανειακή προσέγγιση στην πολιτική και αντιδραστικά «αυθόρμητα ξεσπάσματα» αντί για πραγματική ανάλυση ή έρευνα, η οποία αναμασά από τα αριστερά αυτά που λέει ο Τραμπ. Για να κατανοήσουμε την τρέχουσα πορεία του Καράκας απαιτείται μια νηφάλια αξιολόγηση των όσων έλαβαν χώρα στις 3 Ιανουαρίου, μια προσεκτική ματιά στα δεδομένα της οικονομικής και εμπορικής κατάστασης της Βενεζουέλας και μια ειλικρινής αξιολόγηση του διεθνούς συσχετισμού δυνάμεων μέσα στον οποίο λειτουργεί η Βενεζουέλα. Απαιτείται κατανόηση του τι έχει αλλάξει στη νέα κατάσταση. Για να αντιληφθούμε την περίπλοκη πραγματικότητα του παρόντος, μπορούν να χρησιμεύσουν ως οδηγός ορισμένα παραδείγματα από την ιστορία των σοσιαλιστικών κρατών.

Μια προσεκτική ματιά στα γεγονότα θα αποδείξει ότι αυτό που βλέπουμε δεν συνιστά παράδοση, αλλά μια τακτική υποχώρηση μπροστά σε υπέρτερες δυνάμεις, για την οποία υπάρχουν σαφείς αναλογίες στην επαναστατική ιστορία.

Οι κύριοι ισχυρισμοί που υποτίθεται ότι αποκαλύπτουν «προδοσία» εξετάζονται και αντικρούονται παρακάτω, αλλά πριν ξεκινήσουμε, πρέπει να γίνει μια σημαντική θεωρητική διάκριση μεταξύ κυβέρνησης και κρατικής εξουσίας. Τα κυβερνητικά γραφεία και τα υπουργεία θεσπίζουν και εκτελούν μια σειρά πολιτικών, εκδίδουν διακηρύξεις κ.λπ. και αλλάζουν προσωρινά χέρια από «αριστερά» σε «δεξιά». Οι μόνιμοι θεσμοί της κρατικής εξουσίας (ο στρατός, τα δικαστήρια και η αστυνομία) αντιπροσωπεύουν την πραγματική εξουσία σε κάθε κοινωνία. Σχεδόν όλες οι αριστερές κυβερνήσεις της περιοχής τα τελευταία χρόνια εκλέχτηκαν και κατείχαν αξιώματα, αλλά δεν κατείχαν την κρατική εξουσία. Προεδρεύοντας στην πολιτική αλλά με το ίδιο καπιταλιστικό κράτος σε ισχύ (ειδικά στον στρατό), υπάρχει ένα σαφές όριο στο πόσο αυτές οι κυβερνήσεις μπορούν πραγματικά να αμφισβητήσουν την καπιταλιστική τάξη και να μεταμορφώσουν την κοινωνική πραγματικότητα. Το Μπολιβαριανό σχέδιο αναδύθηκε επίσης ως εκλογικό κίνημα, με τον Τσάβες αρχικά να κατέχει απλώς κυβερνητικό αξίωμα, αλλά με μια σημαντική διαφορά. Δεκαετίες απόπειρας πραξικοπημάτων που χρηματοδοτήθηκαν από τις ΗΠΑ, εσωτερικών αγώνων και άλλων κρίσεων οδήγησαν βήμα προς βήμα στην αντικατάσταση των δυνάμεων που ήταν πιστές στην παλιά τάξη στο δικαστικό σώμα, την αστυνομία και τον στρατό με δυνάμεις που σχηματίστηκαν από και είναι πιστές σε αυτήν. Το Ενωμένο Σοσιαλιστικό Κόμμα διατηρεί την αποστολή του να προωθήσει την εξουσία της εργατικής τάξης και να οικοδομήσει τον σοσιαλισμό. Ο αγώνας μπορεί να προχωρεί με ζιγκ-ζαγκ, με προόδους και με υποχωρήσεις, με βάση τον συσχετισμό δυνάμεων, αλλά σε κάθε στάδιο, το κόμμα εργάζεται για να διατηρήσει τα κεκτημένα του και να ελαχιστοποιήσει τις απώλειές του.

Αυτό είναι σημαντικό καθώς οι παραχωρήσεις της Βενεζουέλας γίνονται κυρίως σε επίπεδο κυβέρνησης και όχι σε κρατικό και κομματικό επίπεδο.

Ισχυρισμός 1ος: Η επιτυχία της αμερικανικής επιχείρησης στις 3 Ιανουαρίου υποδηλώνει προδοσία στα υψηλότερα επίπεδα της Μπολιβαριανής Επανάστασης.

Τα λεγόμενα «αποδεικτικά στοιχεία»

Κανένα μέλος των Αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων δεν σκοτώθηκε στην επιχείρηση απαγωγής του Νικολάς Μαδούρο και της Σίλια Φλόρες.

Περισσότερα από 150 αμερικανικά αεροσκάφη διείσδυσαν στον εναέριο χώρο της Βενεζουέλας χωρίς να καταρριφθούν από τα προηγμένα συστήματα αεράμυνας της χώρας που αποκτήθηκαν από τη Ρωσία.

Η «ειρηνική» απομάκρυνση των Μαδούρο και Φλόρες θα μπορούσε να είχε συμβεί μόνο χάρη σε «συνεργασία» με τον στενό κύκλο του Μαδούρο. Δεν υπήρξε άμεση στρατιωτική κλιμάκωση από τους Βενεζουελάνους.

Η Πραγματικότητα: Αντίσταση Απέναντι σε Συντριπτική Στρατιωτική Ανωτερότητα

Πολύ περισσότερα είναι πλέον γνωστά για τα γεγονότα της 3ης Ιανουαρίου από ό,τι ήταν αρχικά. Σε αντίθεση με την αφήγηση που επιβλήθηκε από τα δυτικά μέσα ενημέρωσης και επαναλήφθηκε απερίσκεπτα από ορισμένους στην αριστερά, υπήρξε αντίσταση. Μαρτυρίες επιζώντων και δηλώσεις του ίδιου του Προέδρου Τραμπ επιβεβαιώνουν ότι η προεδρική ασφάλεια, μαζί με στρατιωτικές μονάδες της Βενεζουέλας και ένα απόσπασμα Κουβανών διεθνιστών μαχητών, ενεπλάκησαν σε ανταλλαγή πυροβολισμών με τις επιτιθέμενες δυνάμεις. Τριάντα δύο Κουβανοί μαχητές έπεσαν μαζί με περισσότερους από 50 Βενεζουελάνους των δυνάμεων ασφαλείας και της προεδρικής φρουράς, οι οποίοι υπερασπίστηκαν τον πρόεδρο με τη ζωή τους.

Καταρχάς, τα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου των ΗΠΑ απενεργοποίησαν πλήρως την αεράμυνα και την υποδομή επικοινωνιών της χώρας. Σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας της Βενεζουέλας, Βλαντιμίρ Παντρίνο Λόπεζ, οι ΗΠΑ χρησιμοποίησαν τη Βενεζουέλα ως «εργαστήριο» για τεχνολογίες όπλων που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί ποτέ πριν. Ο Παντρίνο είναι γνωστός ως ο στρατιωτικός ηγέτης που επανειλημμένα αποκάλυψε τις προσπάθειες των ΗΠΑ να διαφθείρουν και να δωροδοκήσουν τον στρατό για να στραφεί εναντίον του Μαδούρο και της Μπολιβαριανής Επανάστασης, καθώς και προηγούμενες απόπειρες δολοφονίας από τις ΗΠΑ. Ενσαρκώνει την «στρατιωτικο-πολιτική ένωση» της χώρας που εμπόδισε χρόνια προσπαθειών αλλαγής καθεστώτος με το σύνθημα «πάντα πιστοί, προδότες ποτέ».

Μια επίσημη εκδοχή της Βενεζουέλας για τα γεγονότα της 3ης Ιανουαρίου δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί, δεδομένου ότι η χώρα παραμένει στρατιωτικά περικυκλωμένη (περισσότερα για αυτό αργότερα). Ωστόσο, ανεπίσημες αναφορές από μάρτυρες και επιζώντες επιβεβαιώνουν τα σχόλια του Παντρίνο. Αναφέρουν ότι με όλες τις επικοινωνίες και την αεράμυνα απενεργοποιημένες και το ηλεκτρικό ρεύμα σε όλη την περιοχή κομμένο, οι στρατιωτικές δυνάμεις της Βενεζουέλας χτυπήθηκαν με drones και κάποιο είδος ηχητικού όπλου που ακινητοποίησε τους στρατιώτες. Αμέσως, δέχτηκαν ταχεία και υπέρτερη ισχύ πυρός που οδήγησε σε μονόπλευρη σφαγή, ακόμη και όταν ανταπέδωσαν τα πυρά.

Στην ομιλία του Τραμπ για την Κατάσταση του Έθνους, τίμησε τον πιλότο του πρώτου ελικοπτέρου Σινούκ, το οποίο προσγειώθηκε στο προεδρικό μέγαρο, μεταφέροντας τις ελίτ μονάδες της Δύναμης Δέλτα που στη συνέχεια διεξήγαγαν την επίγεια επιχείρηση και απήγαγαν τον πρόεδρο. Το ελικόπτερο δέχτηκε σφοδρά πυρά, τραυματίζοντας σοβαρά τον πιλότο. Οι ΗΠΑ έχουν επίσης παραδεχτεί ότι είχαν κι άλλα θύματα, αν και όχι θανάτους.

Αποκαλύφθηκε έκτοτε ότι στα πλαίσια της προετοιμασίας για αυτήν την επιχείρηση, η επιδρομή είχε δοκιμαστεί σε ένα ακριβές αντίγραφο του καταλύματος του Νικολάς Μαδούρο, που χτίστηκε στο Κεντάκι. Για εβδομάδες, οι κομάντος της Δύναμης Δέλτα εξασκούνταν στο «να ανατινάζουν ατσάλινες πόρτες με όλο και πιο γρήγορους ρυθμούς» και στην απομνημόνευση της διάταξης των διαδρόμων και των ασφαλών δωματίων. Επειδή ο Μαδούρο ήταν γνωστό ότι ενάλλασε κατοικίες, ξεκίνησαν την επιχείρηση μόνο αφού επιβεβαιώθηκε ότι βρισκόταν σε αυτό το συγκεκριμένο κτίριο. Εξειδικευμένη νυχτερινή αεροπορία παρείχε η ομάδα γνωστή ως «Night Stalkers». [Θηρευτές της Νύχτας].

Όμως, η βία δεν σταμάτησε εκεί. Σε διαρροές που έχουν επιβεβαιωθεί από πολλαπλές πηγές, η Ντέλσι Ροντρίγκεζ αποκάλυψε ότι από τις πρώτες στιγμές επαφής στις 3 Ιανουαρίου, η κυβέρνηση Τραμπ εξέδωσε τελεσίγραφο. Η Ροντρίγκεζ δήλωσε: «Οι απειλές ξεκίνησαν την ίδια στιγμή που απήγαγαν τον πρόεδρο. Έδωσαν στον Ντιοσδάδο, στον Χόρχε και σε εμένα 15 λεπτά για να απαντήσουμε, αλλιώς θα μας σκότωναν». Οποιαδήποτε άρνηση διαπραγμάτευσης, είπε, θα είχε ως αποτέλεσμα όχι μόνο την απαγωγή, αλλά και τη δολοφονία και την εξόντωση της υπόλοιπης ηγεσίας του κράτους της Βενεζουέλας. Τους είπαν επίσης ότι ο αμερικανικός στρατός θα συνέχιζε να περικυκλώνει τη χώρα. Κάθε δήλωση και κάθε απόφαση που θα έπαιρναν θα εξετάζονταν είτε ως ένδειξη συμμόρφωσης, είτε ως ένδειξη αντίστασης και η ζωή τους θα μπορούσε να αφαιρεθεί ανά πάσα στιγμή.

Αυτή ήταν κυριολεκτικά μια διαπραγμάτευση υπό την απειλή όπλου και δεν έχει τελειώσει. Η στιγμή απαιτούσε μια ηγεσία ικανή να κάνει την απαραίτητη υποχώρηση για να σώσει την επανάσταση, χωρίς να διαταράξει την εσωτερική της ενότητα.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν πέτυχαν στις 3 Ιανουαρίου λόγω προδοσίας από την ηγεσία της Βενεζουέλας. Πέτυχαν επειδή, μετά από 25 και πλέον χρόνια αποτυχημένων αποπειρών πραξικοπήματος, οικονομικού πολέμου και εκστρατειών αποσταθεροποίησης, ο ιμπεριαλισμός χρησιμοποίησε τελικά το πιο ισχυρό του όπλο: την άμεση στρατιωτική επέμβαση υποστηριζόμενη από τεχνολογική υπεροχή, την οποία καμία ανεξάρτητη χώρα στον αναπτυσσόμενο κόσμο δεν μπορεί να αντιμετωπίσει με επιτυχία προς το παρόν.

Ανάλυση: Η Συντριπτική Επίθεση Υβριδικού Πολέμου Δεν θα Μπορούσε να Υπερκεράσει την Πολιτική Πραγματικότητα

Οι Ηνωμένες Πολιτείες πέτυχαν τον στόχο τους να συλλάβουν τον Μαδούρο, αλλά δεν πέτυχαν τον στόχο τους να ανατρέψουν την κυβέρνηση ή το κράτος. Η υπόλοιπη ηγεσία, η αντιπρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκεζ, ο υπουργός Εσωτερικών Ντιοσδάδο Καμπέγιο, ο υπουργός Άμυνας Βλαντιμίρ Παντρίνο, ο πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης Χόρχε Ροντρίγκεζ και ο πυρήνας του Ενωμένου Σοσιαλιστικού Κόμματος της Βενεζουέλας (PSUV) και των Μπολιβαριανών ενόπλων δυνάμεων κινήθηκαν αμέσως για τη σταθεροποίηση των θεσμών και τη διατήρηση της συνέχειας της διοίκησης.

Οι ΗΠΑ δεν σχεδίασαν μια μεγαλύτερη κατοχή λόγω της αναμενόμενης αντίστασης και της ένοπλης κινητοποίησης εκατομμυρίων πολιτών της Βενεζουέλας. Η έκκληση του Προέδρου Μαδούρο για μαζική επέκταση των Μπολιβαριανών Πολιτοφυλακών οδήγησε πάνω από οκτώ εκατομμύρια πολίτες να οπλιστούν. Σε συνδυασμό με τον επαγγελματικό στρατό της Βενεζουέλας, ο οποίος δεν έχει διασπαστεί, αυτό δημιούργησε ένα σενάριο όπου οποιαδήποτε χερσαία εισβολή θα εκφυλιζόταν σε έναν παρατεταμένο λαϊκό πόλεμο, με απαράδεκτο πολιτικό και υλικό κόστος για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παραμένει μια ισχυρή βάση υποστήριξης για τον Τσαβισμό, την οποία η κυβέρνηση Τραμπ παραδέχτηκε σιωπηρά όταν είπε ότι πρέπει να υπάρξει «ρεαλισμός», αναγνωρίζοντας ότι η δεξιά πτέρυγα της Βενεζουέλας δεν έχει την [λαϊκή] υποστήριξη για να ηγηθεί της χώρας.

Η κυβέρνηση Τραμπ αντ’ αυτού εκτέλεσε ένα χειρουργικό χτύπημα εξαιρετικής ακρίβειας, ως έναν τρόπο να μετατοπίσει την ισορροπία δυνάμεων και να αποκτήσει επιρροή στην κυβέρνηση της Βενεζουέλας, που ήταν αναγκασμένος να αποδεχτεί πως δεν μπορούσε να ανατρέψει. Καμία καυχησιολογία από τον Τραμπ και τον Ρούμπιο περί «αλλαγής καθεστώτος» δεν μπορεί να ξεπεράσει αυτό το βασικό γεγονός.

Αλλά όταν η Ντέλσι Ροντρίγκεζ, νυν υπηρεσιακή πρόεδρος, συμφώνησε να ξεκινήσει διάλογο με την κυβέρνηση Τραμπ μετά την επίθεση, πολλοί στην αριστερά αντέδρασαν με σύγχυση και απογοήτευση. Ναι, ο Μαδούρο και η ηγεσία είχαν υποσχεθεί έναν λαϊκό πόλεμο και, εάν χρειαζόταν, έναν ανταρτοπόλεμο στα πρότυπα του Βιετνάμ. Αλλά το γεγονός είναι ότι οι Αμερικανοί κομάντος είχαν φύγει. Δεν υπήρχε κατοχική δύναμη για να πολεμήσουν. Αυτό θα πρέπει να γίνει κατανοητό ως χαρακτηριστικό της διαρκούς δύναμης της επανάστασης, όχι ως αδυναμία.

Πώς, λοιπόν, μπόρεσε η Μπολιβαριανή Επανάσταση να καθίσει στο τραπέζι με τις ίδιες δυνάμεις που μόλις είχαν δολοφονήσει τους υπερασπιστές της και είχαν απαγάγει τον πρόεδρό της; Η απάντηση βρίσκεται στις υλικές συνθήκες επιβίωσης και στην ορθή κατανόηση της επαναστατικής στρατηγικής. Η οργανωμένη κοινωνική βάση και η στρατιωτική ενότητα της επανάστασης αντιπροσώπευαν ένα είδος αποτρεπτικού παράγοντα για την ξένη κατοχή, αλλά αυτός ο αποτρεπτικός παράγοντας δεν μπορεί να εκδιώξει τις τεράστιες στρατιωτικές δυνάμεις που την περιβάλλουν ακόμα, επιβάλλοντας έναν πλήρη ναυτικό αποκλεισμό του πετρελαίου της, ενώ παράλληλα στρέφουν προηγμένα όπλα εναντίον τους. Στις 3 Ιανουαρίου, η κυβέρνηση αναγνώρισε τη στρατιωτική πραγματικότητα και πήρε μια τακτική απόφαση να διατηρήσει τους θεσμούς της κρατικής εξουσίας υπό τον έλεγχό της, να κερδίσει χρόνο και να ζήσει για να δώσει τη μάχη μια άλλη μέρα.

Αυτή η απόφαση σαφώς απαιτούσε κάποιες παραχωρήσεις προς την Αυτοκρατορία, αλλά και αυτό απαιτεί πιο προσεκτικό έλεγχο. Όπως ακριβώς οι ψευδείς ισχυρισμοί περί προδοσίας στις 3 Ιανουαρίου εύκολα πλέον διαψεύδονται, το ίδιο ισχύει και για τους ισχυρισμούς περί προδοσίας τους δύο μήνες που έχουν περάσει από τότε.

Ισχυρισμός 2ος: Η υπηρεσιακή πρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκεζ και η εναπομένουσα ηγεσία εγκατέλειψαν το Μπολιβαριανό Σχέδιο, παραδίδοντας τη χώρα, την οικονομία και τους πόρους της στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό.

Τα λεγόμενα «αποδεικτικά στοιχεία»

Η Βενεζουέλα έχει ουσιαστικά ανοίξει τα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της στην ξένη ιδιωτική εκμετάλλευση και πώληση.

Η Βενεζουέλα έχει ξεκινήσει μια διαδικασία «συμφιλίωσης» με την δεξιά αντιπολίτευση, συμπεριλαμβανομένης της απελευθέρωσης 2.500 κρατουμένων που είχαν καταδικαστεί για μορφές προδοσίας και βίας.

Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι έγιναν δεκτοί στο Παλάτι Μιραφλόρες με χαμόγελα και μουσική συνοδεία, κάτι που συνήθως απονέμεται σε συμμάχους και φίλους.

Η Πραγματικότητα: Ένας Νέος Συσχετισμός Δυνάμεων

Από τις 3 Ιανουαρίου, ο συσχετισμός δυνάμεων έχει αλλάξει ριζικά. Η μεγαλύτερη στην ιστορία περιφερειακή αρμάδα του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ παρέμενε τοποθετημένη στα ανοικτά των ακτών της Βενεζουέλας.

Κανείς δεν έρχεται να βοηθήσει τη Βενεζουέλα. Κοιτώντας ειδικά στην περιοχή, βρίσκουμε δεξιές κυβερνήσεις στην Αργεντινή, την Παραγουάη, τον Ισημερινό, το Ελ Σαλβαδόρ, το Περού και τη Βολιβία να πανηγυρίζουν απροκάλυπτα για την επίθεση. Οι προοδευτικές κυβερνήσεις στη Βραζιλία, την Κολομβία και το Μεξικό προσέφεραν ελάχιστα περισσότερα από ρητορική καταδίκη. Η στρατηγική υποστήριξη από τη Ρωσία και την Κίνα, αν και σημαντική τα προηγούμενα χρόνια, αποδείχθηκε ανεπαρκής για να αποτρέψει την ιμπεριαλιστική επιθετικότητα και παρέμεινε κυρίως ρητορική. Κάθε χώρα έχει τις δικές της στρατηγικές στρατιωτικές προτεραιότητες. Η άμεση επέμβαση ενέχει επίσης τον κίνδυνο ενός παγκόσμιου πολέμου και, δεδομένης της μεγάλης απόστασής τους από τη Βενεζουέλα, δεν διαθέτουν στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή για να υποστηρίξουν μια τέτοια σύγκρουση.

Οι συμφωνίες που διαμορφώνονται μεταξύ Καράκας και Ουάσινγκτον αντιπροσωπεύουν έναν πικρό αλλά αναγκαίο συμβιβασμό. Σύμφωνα με τους όρους τους, η Βενεζουέλα έχει παραχωρήσει στις Ηνωμένες Πολιτείες σημαντικό έλεγχο στις εξαγωγές πετρελαίου της, επιστρέφοντας σε ένα μοντέλο αδειοδότησης παρόμοιο με αυτό που εφάρμοζαν προηγουμένως η Chevron και άλλες εταιρείες πριν σφίξει ο κλοιός του αποκλεισμού. Μετά την απόκτηση των αδειών τους, οι ξένες πετρελαϊκές εταιρείες δεν χρειάζεται πλέον να δίνουν πλειοψηφικό μερίδιο στο κράτος όπως με τις προηγούμενες κοινοπραξίες. Οι φόροι θα μειωθούν και θα είναι ελεύθερες να πωλούν το πετρέλαιό τους στην ξένη αγορά χωρίς να υποχρεώνονται να πωλούν στην κρατική εταιρεία PDVSA της Βενεζουέλας. Αντ’ αυτού, το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ έχει αρχίσει να εμπορεύεται αργό πετρέλαιο της Βενεζουέλας με τη βοήθεια χρηματιστών εμπορευμάτων και τραπεζών και η Ουάσινγκτον διεκδικεί την εξουσία να καθορίζει ποιες εταιρείες μπορούν να συμμετάσχουν στην ανοικοδόμηση της ενεργειακής υποδομής της χώρας. Σύμφωνα με αυτή τη συμφωνία, για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες και χωρίς η κυβέρνηση της Βενεζουέλας να έχει δικαίωμα λόγου, το πετρέλαιο της Βενεζουέλας μεταφέρεται από ξένα δεξαμενόπλοια ακόμη στο Ισραήλ – μια χώρα με την οποία δεν διαθέτει καμία απολύτως σχέση.

Σε αντάλλαγμα, η Βενεζουέλα απέκτησε πρόσβαση σε έσοδα από τις πωλήσεις πετρελαίου μέσω δύο κρατικών επενδυτικών ταμείων στο εξωτερικό, τα οποία ουσιαστικά ελέγχονται από τις ΗΠΑ. Αυτά τα κεφάλαια, αν και υπόκεινται στην εποπτεία των ΗΠΑ, παρέχουν κάτι που η χώρα έχει στερηθεί εδώ και χρόνια υπό το καθεστώς κυρώσεων: πόρους για επενδύσεις στην υγεία, την εκπαίδευση και τις υποδομές. Η ρύθμιση είναι εκμεταλλευτική και ταπεινωτική και ο Υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο την περιέγραψε ανοιχτά ως οι ΗΠΑ «παίρνουν όλο το πετρέλαιο». Αλλά κρατάει το κράτος της Βενεζουέλας ζωντανό.

Πρόκειται για άρνηση της εθνικής κυριαρχίας της Βενεζουέλας στη διαδικασία λήψης αποφάσεων για το πετρέλαιο; Σε κάποιο βαθμό, ναι. Ωστόσο, τα βασικά χαρακτηριστικά της συμφωνίας αντιστοιχούν στη μακροπρόθεσμη επιθυμία της Βενεζουέλας να ανασυγκροτήσει τις εξαγωγές πετρελαίου προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και μοιάζουν με αυτό που φέρεται να προσέφερε ο ίδιος ο Μαδούρο στις διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση Τραμπ. Αυτό περιελάμβανε μια προσφορά για την επανέναρξη της εκμετάλλευσης και της ιδιοκτησίας πετρελαίου από τις ΗΠΑ με αντάλλαγμα την άρση των κυρώσεων. Αντιστοιχεί επίσης στο ρεπορτάζ του Βραζιλιάνου δημοσιογράφου Μπρένο Άλτμαν. Με βάση τις συζητήσεις με τον γιο του Μαδούρο, Νικολάς Μαδούρο Γκέρα, ο Άλτμαν ανέφερε: «[Ο Μαδούρο] είναι ενήμερος και το μήνυμά του είναι πάντα η υποστήριξη προς την υπηρεσιακή πρόεδρο, Ντέλσι Ροντρίγκεζ».

Το γεγονός είναι ότι οι πετρελαϊκές υποδομές της Βενεζουέλας κατασκευάστηκαν κυρίως για την εξυπηρέτηση της αγοράς των ΗΠΑ και οι υποδομές των διυλιστηρίων στο νότο των ΗΠΑ κατασκευάστηκαν σε μεγάλο βαθμό για την επεξεργασία του αργού πετρελαίου της Βενεζουέλας. Από καθαρά οικονομικής άποψης, αυτές οι χώρες παραμένουν φυσικοί εμπορικοί εταίροι παρά την ιδεολογική αντίθεση. Ακόμα και υπό τον Τσάβες, οι ΗΠΑ αγόραζαν το 60% των εξαγωγών πετρελαίου της Βενεζουέλας για μεγάλο μέρος της προεδρίας του και αποτελούσαν την πλειοψηφία των εσόδων της χώρας. Ακόμη και η απαλλοτρίωση των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων που ανήκαν σε ξένους υιοθετήθηκε από τον Τσάβες όχι κυρίως ως θέμα αρχής, αλλά ως αντίδραση στις απόπειρες δολιοφθοράς και στην επιδείνωση των σχέσεων με τις εταιρείες που αρνήθηκαν τους όρους του και εγκατέλειψαν τη χώρα.

Στην ουσία, οι ΗΠΑ ήδη συνέτριβαν τη βιομηχανία πετρελαίου της Βενεζουέλας, με καταστροφικά αποτελέσματα. Αρχικά, οι πετρελαϊκές εταιρείες μπλόκαραν την πώληση απαραίτητων εξαρτημάτων και τεχνολογιών για να διατηρήσουν τις εγκαταλελειμμένες υποδομές τους. Στη συνέχεια, ακολούθησε μια δεκαετία οικονομικών και εμπορικών κυρώσεων, η δέσμευση των λογαριασμών της Βενεζουέλας στο εξωτερικό (μερικοί από τους οποίους παραμένουν, αισχρά, στα χέρια του Χουάν Γκουαϊδό) και τέλος ένας κυριολεκτικός πετρελαϊκός αποκλεισμός. Η οικονομία της Βενεζουέλας στο σύνολό της είχε επηρεαστεί σε μεγάλο βαθμό από την απώλεια εσόδων, τον αυξανόμενο πληθωρισμό, την έλλειψη σκληρού νομίσματος και την κατάρρευση μιας σειράς άλλων βιομηχανιών. Αυτός είναι ο πραγματικός λόγος της μετανάστευσης των Βενεζουελάνων. Απελευθερώνοντας δισεκατομμύρια έσοδα στην οικονομία της Βενεζουέλας, ακόμη και υπό αυτές τις άδικες συνθήκες πολιορκίας, αναμφίβολα θα οδηγήσει σε βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης. Εκατομμύρια αναμένεται να συμμετάσχουν στη λαϊκή διαβούλευση της Βενεζουέλας στις 8 Μαρτίου, ψηφίζοντας για την επιλογή 36.000 πρωτοβουλιών με επικεφαλής κοινότητες, που κυμαίνονται από ανακαινίσεις δημόσιων υπηρεσιών έως οικονομικές επιχειρήσεις, με κρατική χρηματοδότηση.

Η συμφωνία με την κυβέρνηση Τραμπ οδήγησε επίσης τη Βενεζουέλα να δώσει αμνηστία σε πάνω από 5.000 ανθρώπους και να απελευθερώσει χιλιάδες κρατούμενους. Σε αυτούς περιλαμβάνονται περίπου 800 άτομα που έχουν καταδικαστεί για διάφορα εγκλήματα που σχετίζονται με την ανατροπή της κυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων βίαιων πράξεων. Όσοι έχουν καταδικαστεί για φόνο και «σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων» ή «εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας» δεν θα απελευθερωθούν. Αυτή η αμνηστία, που καταγγέλλεται από ορισμένους ως απελευθέρωση «πολιτικών κρατουμένων», γίνεται καλύτερα κατανοητή ως στρατηγική αποσυμπίεση. Αφαιρεί περαιτέρω ένα πρόσχημα για ανθρωπιστική παρέμβαση, απομονώνει τα πιο αδιάλλακτα τμήματα της ακροδεξιάς αντιπολίτευσης και καταδεικνύει ότι το Μπολιβαριανό κράτος διατηρεί την εξουσία να καθορίζει τις δικές του δικαστικές διαδικασίες. Μπορούμε να υποθέσουμε ότι η κυβέρνηση της Βενεζουέλας ελπίζει επίσης ότι αυτό θα οδηγήσει σε αναγνώριση από άλλες κυβερνήσεις στην περιοχή και στον κόσμο. Από τις εκλογές του 2024, η κυβέρνηση δεν μπόρεσε να διατηρήσει κανονικές πολιτικές και εμπορικές σχέσεις με τις περισσότερες κυβερνήσεις στην περιοχή εκτός της Κούβας, της Νικαράγουας και μερικών μικρών χωρών της Καραϊβικής.

Διαπραγμάτευση Υπό την Απειλή Όπλων: Μπρεστ-Λιτόφσκ στην Καραϊβική

Εδώ, η ιστορία της Ρωσικής Επανάστασης παρέχει ένα πολύτιμο δίδαγμα. Το 1918, η νεαρή Σοβιετική Δημοκρατία αντιμετώπισε τον προελαύνοντα γερμανικό αυτοκρατορικό στρατό με έναν διαλυμένο στρατό και χωρίς ικανότητα αποτελεσματικής αντίστασης. Ο Βλαντίμιρ Λένιν, παρά τις αντιρρήσεις των λεγόμενων «Αριστερών Κομμουνιστών» που απαιτούσαν έναν «επαναστατικό πόλεμο» για την υπεράσπιση ολόκληρης της επικράτειας, οδήγησε το νεαρό επαναστατικό κράτος να υπογράψει την ταπεινωτική Συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ. Αυτή η συμφωνία παραχώρησε τεράστιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένης ολόκληρης της Ουκρανίας και το σαράντα τοις εκατό της βιομηχανικής βάσης της Ρωσίας στον γερμανικό ιμπεριαλισμό. Ήταν, από κάθε άποψη, μια τεράστια ήττα.

Οι επικριτές του Λένιν τη χαρακτήρισαν προδοσία της επανάστασης και ιδιαίτερα όλων των εργατών, των αγροτών και των καταπιεσμένων εθνοτήτων στα παραχωρηθέντα εδάφη που είχαν αγωνιστεί και θυσιάσει τα πάντα το 1917, μόνο και μόνο για να επιστρέψουν στον καπιταλισμό με τη συνθήκη ειρήνης του Μπρεστ-Λιτόφσκ.

Ωστόσο, ο Λένιν κατανοούσε αυτό που δεν κατανοούσαν οι επικριτές του: ο στόχος δεν ήταν να πεθάνουν ηρωικά, αλλά να διατηρηθεί το πολιτικό όργανο της επανάστασης. Όπως αναθυμόταν ο αείμνηστος Διοικητής Ούγκο Τσάβες μετά την αποτυχία της εξέγερσης του 1992, «Πρέπει να υποχωρήσουμε σήμερα για να προχωρήσουμε αύριο». Η συνθήκη παρείχε τον απαραίτητο χώρο για την εδραίωση του σοβιετικού κράτους, την οικοδόμηση του Κόκκινου Στρατού και, τελικά, την ήττα όχι μόνο της Γερμανικής Αυτοκρατορίας, αλλά και των συνδυασμένων δυνάμεων της αντεπανάστασης και της ξένης επέμβασης. Όσοι κατήγγειλαν τον Λένιν ως προδότη το 1918 διαψεύστηκαν από την ιστορία. Τα παραχωρηθέντα εδάφη κατέληξαν όλα πίσω στην ΕΣΣΔ λίγα χρόνια αργότερα[1].

Ωστόσο, αυτό δεν ήταν το τέλος των υποχωρήσεων και των συμβιβασμών. Αντιμετωπίζοντας συνθήκες λιμού που προκλήθηκαν κυρίως από τον εμφύλιο πόλεμο, ο Λένιν δέχτηκε ανθρωπιστική βοήθεια από αμερικανικά καπιταλιστικά φιλανθρωπικά ιδρύματα, δημιούργησε σχέσεις με τις χώρες που μόλις είχαν εισβάλει και αποκατέστησε βαθιούς οικονομικούς και εμπορικούς δεσμούς με τον γερμανικό ιμπεριαλισμό. Εγκαταλείποντας τον «πολεμικό κομμουνισμό», καθοδήγησε το κράτος προς τη μαζική επανεισαγωγή των καπιταλιστικών σχέσεων ιδιοκτησίας και κάλεσε ξένες εταιρείες. Αυτό έθεσε τις βάσεις, για παράδειγμα, για να υπογράψει το σοβιετικό κράτος συμφωνίες με την Ford Motor Company (με επικεφαλής τον οπαδό του φασισμού Χένρι Φορντ) να δημιουργήσει εγκαταστάσεις.

Αυτό που εκτελεί σήμερα η κυβέρνηση, μέσω της Ντέλσι Ροντρίγκεζ, θα πρέπει να ιδωθεί υπό αυτό το πρίσμα. Το να κάθεται απέναντι από τον υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ και να υποδέχεται τον διευθυντή της CIA, Τζον Ράτκλιφ, στο Μιραφλόρες, δεν πρόκειται για πράξεις συνθηκολόγησης αλλά για πράξεις επιβίωσης υπό συνθήκες ακραίας απειλής. Το αν χαμογελάει ή ανταλλάσσει την ίδια τελετουργική υποδοχή που προσφέρεται σε άλλες κρατικές επισκέψεις είναι άσχετο. Ο στόχος είναι να παραχωρηθεί ό,τι μπορεί να θυσιαστεί προσωρινά, ο έλεγχος του πετρελαίου, η πρόσβαση στην αγορά, ακόμη και 800 άτομα που έχουν καταδικαστεί για βίαια εγκλήματα, για να διατηρηθεί αυτό που δεν μπορεί να αντικατασταθεί: το επαναστατικό κράτος, το κόμμα και οι ζωές των ηγετικών στελεχών του που έχουν διαδραματίσει αναντικατάστατο ρόλο στη συνοχή του Μπολιβαριανού σχεδίου στο σύνολό του. Με αυτά τα θεμέλια διατηρημένα, μια υποχώρηση τώρα μπορεί να μετατραπεί σε ένα βήμα μπροστά αργότερα.

Ισχυρισμός 3ος: Στις Εξωτερικές Σχέσεις, η Ηγεσία της Βενεζουέλας Εγκατέλειψε τον Ιστορικό Αντιιμπεριαλισμό της.

Τα λεγόμενα «αποδεικτικά στοιχεία»

Όταν οι αμερικανο-ισραηλινές δυνάμεις επιτέθηκαν στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου 2026, το Υπουργείο Εξωτερικών της Βενεζουέλας εξέδωσε μια προσεκτικά διατυπωμένη δήλωση η οποία, ενώ καταδίκαζε την επιθετικότητα, καταδίκαζε επίσης τα «αδικαιολόγητα» αντίποινα που πραγματοποίησε το Ιράν εναντίον των κρατών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις. Η δήλωση αργότερα διαγράφηκε.

Η Ντέλσι Ροντρίγκεζ δημοσίευσε μια δήλωση στην οποία εξέφραζε «αλληλεγγύη» προς το Κατάρ μετά από τηλεφωνική επικοινωνία με τον Εμίρη του, έναν στενό σύμμαχο των ΗΠΑ. Δεν εκδόθηκαν δηλώσεις αλληλεγγύης προς το Ιράν.

Η Πραγματικότητα: Η Βενεζουέλα παραμένει υπό την απειλή όπλων και θέλει να διατηρήσει τη σχέση της με το Κατάρ

Αυτή η κριτική ξεχνά ότι η σχέση με το Κατάρ έχει διαδραματίσει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο για τη Βενεζουέλα τα τελευταία χρόνια. Το Κατάρ στην πραγματικότητα φιλοξενεί τα κρατικά επενδυτικά ταμεία της Βενεζουέλας και ως εκ τούτου ελέγχει την πρόσβαση της Βενεζουέλας στα έσοδά της από το πετρέλαιο εκεί. Το Κατάρ ήταν επίσης ο μεσολαβητής και ο οικοδεσπότης των τελευταίων γύρων διαπραγματεύσεων ΗΠΑ-Βενεζουέλας. Η Βενεζουέλα ευχαρίστησε δημόσια το Κατάρ ιδιαίτερα για τον ρόλο του στην απελευθέρωση του πολιτικού κρατούμενου Άλεξ Σάαμπ[2] από τις αμερικανικές φυλακές.

Περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, αυτή η κριτική ξεχνά ότι η Βενεζουέλα παραμένει υπό την άμεση απειλή αφανισμού της από τις ΗΠΑ. Κάθε λέξη και δήλωση τελεί υπό τον αυστηρότερο έλεγχο, με τα υψηλότερα διακυβεύματα. Ο διευθυντής της CIA, Ράτκλιφ, έχει προειδοποιήσει προσωπικά τους αξιωματούχους της Βενεζουέλας ότι οι οποιεσδήποτε συμφωνίες θα πάψουν να ισχύουν εάν λειτουργήσουν ως «ασφαλές καταφύγιο» για τους αντιπάλους των ΗΠΑ. Σε μια τέτοια κατάσταση, η διπλωματία δε συνιστά ομολογία πίστης, αλλά ένα μέσο για τη διατήρηση της ανεξάρτητης ύπαρξης.

Οι επίσημες στενές σχέσεις μεταξύ Καράκας και Τεχεράνης παραμένουν άθικτες, αλλά η διακήρυξη αλληλεγγύης στο Ιράν ενάντια στις ΗΠΑ σε αυτόν τον πόλεμο όχι μόνο θα διέκοπτε μια σχέση με το Κατάρ, η οποία έχει καταστεί ιδιαίτερα σημαντική, αλλά και θα παρείχε στην Ουάσιγκτον ένα πρόσχημα για μια δεύτερη και πολύ πιο καταστροφική σειρά επιθέσεων.

Ποια είναι στην πραγματικότητα η Ντέλσι Ροντρίγκεζ;

Μεγάλο μέρος της αφήγησης περί «προδοσίας» έχει επικεντρωθεί στην προσωπικότητα της υπηρεσιακής προέδρου Ντέλσι Ροντρίγκεζ. Στερείται οποιωνδήποτε πραγματικών αποδεικτικών στοιχείων, είναι εντελώς ψευδές και αποτελεί κλασική τακτική της στρατιωτικής στρατηγικής και των ψυχολογικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ.

Τα επαναστατικά διαπιστευτήρια της οικογένειας Ροντρίγκεζ είναι χαραγμένα με αγώνα και αίμα. Ο πατέρας της Ντέλσι και του αδελφού της Χόρχε (του Προέδρου της Εθνοσυνέλευσης) ήταν ο Χόρχε Αντόνιο Ροντρίγκεζ, ηγέτης της Σοσιαλιστικής Λίγκας, μιας μαρξιστικής-λενινιστικής οργάνωσης, η οποία εκπαιδεύτηκε στην Κούβα. Βασανίστηκε και δολοφονήθηκε από το καθεστώς του Πούντο Φίχο το 1976, σε στενή συνεργασία με τη CIA, όταν η Ντέλσι ήταν επτά ετών. Τόσο η Ντέλσι όσο και ο αδελφός της Χόρχε αναδείχθηκαν από αυτή την παράδοση του παράνομου και μαζικού αγώνα για τον σοσιαλισμό. Ο ίδιος ο Πρόεδρος Μαδούρο ήταν στέλεχος της ίδιας οργάνωσης. Όταν η Ντέλσι Ροντρίγκεζ επέστρεψε στη Βενεζουέλα από τις σπουδές της στο εξωτερικό, εντάχθηκε στο κίνημα και την κυβέρνηση των Τσαβιστών μαζί με τον αδελφό της κι έγιναν κορυφαίοι σύμβουλοι του Μαδούρο, μεταξύ των πιο έμπιστων διαπραγματευτών και εκπροσώπων του στα πιο ευαίσθητα εσωτερικά και διεθνή ζητήματα. Διακήρυξε ότι η οικοδόμηση της Μπολιβαριανής επανάστασης θα συνιστούσε εκδίκηση για τη δολοφονία του πατέρα της, μια μορφή δικαιοσύνης. Το να υπονοεί κανείς προδοσία από αυτούς ή συνθηκολόγηση γεννημένη από δειλία ή οπορτουνισμό αγνοεί τέσσερις δεκαετίες κοινής πολιτικής διαμόρφωσης και θυσίας.

Στην πρώτη του δήλωση στις 3 Ιανουαρίου, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι η Ντέλσι Ροντρίγκεζ είχε εκφράσει την προθυμία της να συνεργαστεί με τις ΗΠΑ και να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις τους. Κάποιοι στην αριστερά τον πίστεψαν, ερμηνεύοντάς το ως ένδειξη συνθηκολόγησης. Σε συνέντευξη Τύπου την ίδια ημέρα, η Ροντρίγκεζ επιβεβαίωσε την εθνική κυριαρχία της Βενεζουέλας και τις δικές της απαιτήσεις προς τις ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της απελευθέρωσης του Προέδρου Μαδούρο. Την επόμενη μέρα, αφού ηγήθηκε μιας συνάντησης με την ηγεσία του κόμματος και του κράτους, κατά την οποία επιβεβαιώθηκε επίσης η ενότητα του στρατού, δημοσίευσε μήνυμα που καλούσε την κυβέρνηση των ΗΠΑ να συνεργαστεί με τη Βενεζουέλα για την ειρήνη και την ανάπτυξη, αλλά στο πλαίσιο της εθνικής κυριαρχίας και της ισότητας.

Αυτή η δήλωση απηχούσε κάθε δήλωση που έχει κάνει ο Μαδούρο στο παρελθόν και καθ’ όλη τη διάρκεια των ετών έντασης με τις ΗΠΑ. Ο ίδιος ο Μαδούρο ζητούσε συνεχώς διπλωματία και άμεσες διαπραγματεύσεις υψηλού επιπέδου για να αποφευχθεί ένας ολοκληρωτικός πόλεμος και είχε ήδη προσφερθεί να διαπραγματευτεί ολοκληρωμένες οικονομικές συμφωνίες με τις ΗΠΑ για τους πετρελαϊκούς και ορυκτούς πόρους της Βενεζουέλας. Οποιεσδήποτε τέτοιες συμφωνίες θα είχαν αναμφίβολα ως προϋπόθεση τον περιορισμό και την υποβάθμιση των στρατηγικών συμμαχιών με τους ονομαζόμενους «αντιπάλους των ΗΠΑ», συμπεριλαμβανομένων του Ιράν, της Ρωσίας και της Κίνας. Μπορούμε να υποθέσουμε ότι καθεμία από αυτές τις χώρες θα το κατανοούσε, δεδομένου ότι έχουν σαφώς λάβει παρόμοιες δύσκολες τακτικές αποφάσεις στην πρόσφατη ιστορία τους στην κατεύθυνση της αυτοσυντήρησης και των εθνικών τους συμφερόντων. Παρ’ όλα αυτά, η Ντέλσι Ροντρίγκεζ έχει επανειλημμένα επιβεβαιώσει ότι η Βενεζουέλα θα συνεχίσει να αναπτύσσει σχέσεις με τους λαούς όλων των χωρών.

Αν η κυβέρνηση της Βενεζουέλας υπό την Ντέλσι Ροντρίγκεζ υπογράψει μια παρόμοια συμφωνία με αυτήν που προσέφερε ο Μαδούρο, αλλά τώρα με τον Μαδούρο απαχθέντα, αυτό δε συνιστά προδοσία. Φυσικά, εγείρεται το ερώτημα γιατί ο Τραμπ αποφάσισε να απαγάγει τον Μαδούρο, αλλά σχετίζεται περισσότερο με τη διατήρηση της δικής του φήμης ως «σκληρού» παρά με μια ουσιαστική πολιτική διαφοροποίηση. Τις εβδομάδες πριν από τις 3 Ιανουαρίου, τμήματα των μέσων ενημέρωσης της άρχουσας τάξης χλεύαζαν ιδιαίτερα τον Τραμπ ως «αποτυχημένο» αν κατέληγε σε μια συμφωνία που θα άφηνε τον Μαδούρο στην εξουσία. Χρειαζόταν ένα τρόπαιο και ήθελε να παρουσιαστεί ως ισχυρός άνδρας που θα μπορούσε να υπαγορεύσει όρους σε οποιονδήποτε. Ο Τραμπ επικαλείται νίκη, ότι «εμείς κάνουμε κουμάντο». Το κάνει αυτό κυρίως για εσωτερικούς πολιτικούς σκοπούς. Αλλά αυτό δεν το καθιστά πραγματικότητα. Ανίκανος να επιφέρει πραγματική αλλαγή καθεστώτος, ουσιαστικά χρησιμοποιεί λέξεις για να δηλώσει ψευδώς ότι «το καθεστώς άλλαξε».

Από την πλευρά της, η Ντέλσι Ροντρίγκεζ δήλωσε ότι η επιστροφή των Μαδούρο και Φλόρες παραμένει ο κεντρικός στόχος των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ.

Εξουδετερώνοντας τη Δεξιά και Επιδιώκοντας Εξομάλυνση των Σχέσεων

Μία ακούσια αλλά σημαντική συνέπεια αυτής της διαπραγμάτευσης ήταν μια τεράστια πολιτική οπισθοδρόμηση της μακροχρόνια υποστηριζόμενης από τις ΗΠΑ αντιπολίτευσης, που χρησιμοποιήθηκε για να στερήσει από τη Βενεζουέλα ομαλές διεθνείς σχέσεις. Η Μαρία Κορίνα Ματσάδο, η οποία πέρασε χρόνια ζητώντας ξένη στρατιωτική επέμβαση και πανηγυρίζοντας τις κυρώσεις που κατέστρεψαν τον λαό της Βενεζουέλας, έχει τεθεί στο περιθώριο από τις 3 Ιανουαρίου. Δεν εξασφάλισε τίποτα από τις ΗΠΑ που τώρα διαπραγματεύονται άμεσα με την κυβέρνηση στο Μιραφλόρες.

Εγκαθιδρύοντας άμεσες σχέσεις μεταξύ των δύο κρατών βασισμένες στο μόνο αγαθό που πραγματικά εκτιμά ο αμερικανικός ιμπεριαλισμός, το πετρέλαιο, η Μπολιβαριανή ηγεσία έχει υπερκεράσει την αντιπολίτευση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, στον βάναυσο πραγματισμό τους, επέλεξαν να διαπραγματευτούν με τη μόνη δύναμη που πραγματικά ελέγχει την επικράτεια και τους πόρους και όχι με εξόριστες προσωπικότητες που δεν έχουν καμία πραγματική εξουσία. Στην βιαστική υποχώρησή τους, ο Ρούμπιο και ο Τραμπ έφτασαν στο σημείο να δυσφημίσουν δημόσια την προσωπικότητα της αντιπολίτευσης που επέλεξαν, αναγνωρίζοντας έτσι de facto το Μπολιβαριανό κράτος ως την μόνη κυβερνώσα οντότητα. Η πλήρης ομαλοποίηση των σχέσεων και η αναγνώριση της κυβέρνησης της Βενεζουέλας είναι ακόμη πολύ μακριά και μπορεί να απαιτήσει ακόμη περισσότερες τακτικές υποχωρήσεις και παραχωρήσεις, αλλά αν πραγματοποιηθεί, θα θεωρηθεί ως στρατηγική νίκη για το Μπολιβαριανό σχέδιο.

Το Καθήκον της Διεθνούς Αλληλεγγύης

Για τις αριστερές δυνάμεις εκτός Βενεζουέλας, η τρέχουσα στιγμή απαιτεί σαφήνεια σχετικά με το τι σημαίνει αλληλεγγύη. Δεν σημαίνει έγκριση ή υπεράσπιση κάθε δήλωσης της κυβέρνησης της Βενεζουέλας, δεδομένης της κατάστασης υπό την οποία λειτουργεί τώρα. Αλλά δεν σημαίνει επίσης απαίτηση από την ηγεσία της Βενεζουέλας να αυτοκτονήσει σε μια χειρονομία επαναστατικής καθαρότητας ή τιμής. Δεν σημαίνει αναμάσημα της αμερικανικής προπαγάνδας περί «διαιρέσεων» και «προδοτών» χωρίς αποδεικτικά στοιχεία. Δεν σημαίνει αξιολόγηση κάθε τακτικής απόφαση με βάση ένα αφηρημένο πρότυπο που κανένα επαναστατικό σχέδιο στην ιστορία δεν ικανοποίησε ποτέ.

Αλληλεγγύη σημαίνει κατανόηση ότι η Ντέλσι Ροντρίγκεζ, καθισμένη πρόσωπο με πρόσωπο με τους εκπροσώπους μιας αυτοκρατορίας που έχει εδώ και καιρό στοχοποιήσει την ίδια της την οικογένεια, ασχολείται με το πιο δύσκολο είδος επαναστατικού έργου: την επιβίωση υπό συνθήκες μέγιστης απειλής και με το μέλλον 30 εκατομμυρίων ανθρώπων να διακυβεύεται. Στόχος της είναι να διατηρήσει ένα έργο που μεταμόρφωσε το κράτος της Βενεζουέλας, αποκατέστησε την ανεξαρτησία της, θέσπισε εντυπωσιακές κοινωνικές μεταρρυθμίσεις, δημιούργησε έναν τομέα κοινοτικής κοινοκτημοσύνης και αντιστάθηκε σε μια συνεχή ιμπεριαλιστική οικονομική, στρατιωτική και πολιτική επίθεση σε ένα πλαίσιο παγκόσμιας απομόνωσης και σε μια εποχή αντεπανάστασης. Σε αυτό το πλαίσιο η επιλογή του επαναστατικού μαρτύριου δεν θα πετύχει τίποτα άλλο παρά να οδηγήσει στην εξάλειψη της αριστεράς στη Βενεζουέλα και να γυρίσει πίσω την επανάσταση για γενιές.

Η επανάσταση δεν τέλειωσε. Υποχώρησε προσωρινά, ανασυντάσσεται και μάχεται με άλλα μέσα. Η ανάσα που κερδήθηκε μέσω αυτών των διαπραγματεύσεων, όσο κι αν κοστίζει, παρέχει τις προϋποθέσεις για μελλοντικές προόδους.

Ο Νικολάς Μαδούρο παραμένει ο νόμιμος πρόεδρος της Βενεζουέλας, ακόμη και όταν κάθεται άδικα σε ένα κελί φυλακής, στερημένος ακόμη και από τη δυνατότητα να πληρώσει τα δικαστικά του έξοδα. Το πετρέλαιο που ρέει βόρεια βάσει αυτής της συμφωνίας δεν συνιστά φόρο υποτέλειας αλλά λύτρα, που καταβάλλονται για να διασφαλιστούν οι ζωές του λαού της Βενεζουέλας και η συνέχεια του σοσιαλιστικού κράτους. Όταν ο συσχετισμός δυνάμεων αλλάξει, και θα αλλάξει, η Βενεζουέλα θα αγωνιστεί για να ανακτήσει ό,τι προσωρινά της απέσπασε ο ιμπεριαλισμός.

Το ζήτημα δεν είναι να πεθάνεις για την επανάσταση, αλλά να ζήσεις και να κάνεις την επανάσταση.

Υποσημειώσεις της Μεταφράστριας:

[1] 27 χρόνια αργότερα και 27 εκατομμύρια νεκρούς, για την ακρίβεια. Ανακτήθηκαν το 1945 με τη νίκη του Κόκκινου Στρατού στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

[2] Ο Άλεξ Νάιν Σάαμπ Μοράν είναι Βενεζουελάνος επιχειρηματίας γεννημένος στην Κολομβία, που διετέλεσε Υπουργός Βιομηχανίας και Εθνικής Παραγωγής της Βενεζουέλας από τον Οκτώβριο του 2024 έως τον Ιανουάριο του 2026.
Είναι μια αμφιλεγόμενη προσωπικότητα κι έχει κατηγορηθεί για υπερτιμολογήσεις, υπεξαιρέσεις και ξέπλυμα χρήματος. Στις 12 Ιουνίου 2020, κατά τη διάρκεια ελέγχου καυσίμων στο Πράσινο Ακρωτήριο, ο Άλεξ Σάαμπ συνελήφθη ενώ κατευθυνόταν από τη Βενεζουέλα στο Ιράν με επαγγελματικό τζετ. Εκδόθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες στις 16 Οκτωβρίου 2021 όπου του απαγγέλθηκαν οκτώ κατηγορίες νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα που δημοσιεύθηκαν το 2022, ο Σάαμπ έγινε πληροφοριοδότης της Υπηρεσίας Δίωξης Ναρκωτικών των ΗΠΑ (DEA) το 2018, κατά τη διάρκεια της οποίας έδωσε πληροφορίες σχετικά με τις δωροδοκίες που προσέφερε σε Βενεζουελάνους αξιωματούχους και συμβόλαια με την κυβέρνηση. Τον Δεκέμβριο του 2023, ο Σάαμπ ανταλλάχθηκε με δέκα Αμερικανούς κρατούμενους που κρατούνταν στη Βενεζουέλα. Η υπηρεσιακή πρόεδρος της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκεζ ανακοίνωσε στις 16 Ιανουαρίου 2026 την παύση του από τη θέση του υπουργού Βιομηχανίας. Στις 4 Φεβρουαρίου 2026, ο Σάαμπ συνελήφθη στη Βενεζουέλα στο πλαίσιο κοινής επιχείρησης μεταξύ του αμερικανικού FBI και των αρχών της Βενεζουέλας. Βρίσκεται υπό κράτηση στη Μπολιβαριανή Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών, ενώ η έκδοσή του στις Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκεται σε εξέλιξη.

* Ο Manolo De Los Santos είναι Αμερικανός με καταγωγή από τη Δομινικανή Δημοκρατία και γνωστός ακτιβιστής στις ΗΠΑ, ιδιαίτερα για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων του Παλαιστινιακού λαού. Είναι συν-εκτελεστικός διευθυντής του Λαϊκού Φόρουμ, ερευνητής στο Tricontinental: Ινστιτούτο Κοινωνικών Ερευνών και συντονιστής της Λαϊκής Συνόδου Κορυφής για τη Δημοκρατία.

Πηγή: savageminds.substack.com