του Μαράτ Χαϊρουλλίν*
μετάφραση Φλώρα Παπαδέδε
Zinderneuf substack.com από maratkhairullin 30/12/2025
[Σημείωση του Μεταφραστή Zinderneuf: Παραδοσιακά, στη Ρωσία η τρίτη πρόποση γίνεται για όσους έχουν πεθάνει.]
Μερικές φορές, μέσα στο κεφάλι μας φυσούν παράξενοι άνεμοι από το παρελθόν. Έπεσε χιόνι, καταλάβαμε το Ποκρόφσκ και το Μίρνογκραντ. Και οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας έχουν περιπέσει ξανά σε άρνηση. Όλα έχουν ξανασυμβεί και στο παρελθόν – χιόνι, περικύκλωση κι ο αντίπαλος ξεροκέφαλος σε βαθμό ανοησίας.
Τον Φεβρουάριο του 2015, η «Σλαβιάνκα[1]» προέλαυνε από το Ούγκλεγκορσκ προς το Ντεμπάλτσεβο[2]. Οι Άνηθοι[3] στην πόλη βρίσκονταν σε αδιέξοδο, ο Πούτιν τηλεφωνούσε στον Μπαν Κι-Μουν[4] στον ΟΗΕ ή το αντίστροφο. Ο Ποροσένκο «έβγαζε αφρούς» στην τηλεόραση και έλεγε ότι δεν ήταν αλήθεια[5].
Βούλεχιρσκ είναι η ουκρανική ονομασία του Ούγκλεγκορσκ
Και μπαίναμε στο Ντεμπάλτσεβο από την πλευρά του Ούγκλεγκορσκ. Το τανκ σερνόταν σε έναν στενό δρόμο, σταμάτησε στο σταυροδρόμι σαν να μύριζε τον αέρα και έβαλε βροντερά κάπου. Κάθε φορά, ένοιωθα το κεφάλι μου να σκάει από αυτόν τον βρυχηθμό.
Η μικρή μας ομάδα κουλουριάστηκε δίπλα στο άρμα μάχης. Όταν το τανκ πυροβόλησε, ένας κάλυκας πετάχτηκε από το πίσω μέρος και προσπαθήσαμε να μην μας χτυπήσει.
Μπήκαμε στο Ούγκλεγκορσκ τη νύχτα μέσα από ένα χωράφι. Δεν υπήρχε ακόμα χιόνι, μόνο σκοτάδι και ομίχλη πυκνή σαν σύννεφο – μπορούσες να τεντώσεις το χέρι σου και να βλέπεις να χάνονται τα δάχτυλά σου.
Και όταν μερικές μέρες αργότερα μετακινηθήκαμε προς το Ντεμπάλτσεβο, το πρωί ξεκίνησε μια χιονοθύελλα και όλα γύρω έγιναν άσπρα.
Σερνόμασταν πίσω από το άρμα μας όλη μέρα μέσα στο παρθένο λευκό χιόνι του οικιστικού τομέα. Περπατήσαμε, όπως φαίνεται, κατά μήκος της οδού Κόκκινου Στρατού, σχεδόν μέχρι τον σταθμό των φορτηγών, χωρίς να συναντήσουμε τον εχθρό.
Μόνο αργότερα μάθαμε ότι οι Άνηθοι είχαν περικυκλωθεί κάπου στην περιοχή του σιδηροδρομικού σταθμού και εκεί, σιγά σιγά, χωρίς τουφεκίδι, άρχισαν να παραδίνονται.
Και περάσαμε όλη τη νύχτα δίπλα σε μια φωτιά στα ερείπια μιας παλιάς αγροικίας και συζητώντας κάτω από το χιόνι που έπεφτε.
«Είναι κάπως ντελικάτοι, μπορείς να το δεις και μόνος σου, δεν είναι πολεμιστές…», μου είπε ο πολυβολητής Γκρίνια. Ο σύντροφός του, ο Μπούνια, έγνεψε καταφατικά. Τους ήξερα από το Ιλοβάισκ – τον τεράστιο Γκρίνια και τον κοντό, αδύνατο Μπούνια[6]. Τότε κουβαλούσαν πάντα ένα αντιαρματικό τουφέκι που είχαν πάρει από κάποιο μουσείο. Και πριν από αυτό, τους είχα δει στο Σαούρ-Μογκίλα[7] με ένα πολυβόλο Μαξίμ[8].
Το πολυβόλο τους έριχνε με έναν παράξενο ήχο, σαν να έβηχε «γκουχ-γκουχ». Έριχνε μια σύντομη ριπή και σιγούσε.
«Όχι, δεν είναι πολεμιστές», κούνησε το κεφάλι του ο Γκρίνια, ο Μπούνια συμφώνησε σιωπηλά μαζί του και οι δυο τους άρχισαν να πασπατεύουν και να μαστορεύουν κάτι στο Μαξίμ. Και το πολυβόλο συνέχιζε να ρίχνει με το διανοουμενίστικό του «γκουχ-γκουχ»…
Στο Ντεμπάλτσεβο είχαν πια ένα κανονικό σοβιετικό πολυβόλο, το οποίο ο Γκρίνια κουβαλούσε στον ώμο του και ο Μπούνια έτρεχε πίσω του με τα κουτιά των πυρομαχικών.
Εκείνο το βράδυ που χιόνιζε, δίπλα στη φωτιά, μέσα στα ερείπια, ήταν η μοναδική φορά που μίλησαν για τον εαυτό τους.
Δούλευαν ζευγάρι σε ένα ορυχείο – στο εξορυκτικό μηχάνημα του ανθρακωρυχείου. Έβλεπα την εικόνα μπροστά μου. Όποιος έχει βρεθεί σε ορυχείο θα καταλάβει.
Μια φλέβα άνθρακα είναι συνήθως μια χαμηλή στοά όπου ένα εξορυκτικό μηχάνημα σέρνεται, μασάει το κοίτασμα και φτύνει τον άνθρακα. Και πίσω του σέρνονται δύο τέτοιοι άντρες γονατιστοί, τακτοποιώντας διάφορα με μοχλούς. Αν ο εκσκαφέας κολλήσει, αμέσως αρχίζουν να πασπατεύουν κάτι μέσα του και αυτός επανέρχεται στη ζωή, βροντάει και τρέμει, ρίχνοντας άνθρακα στον ιμάντα μεταφοράς.
Τέτοιοι ήταν αυτοί οι άνθρωποι, σοβαροί και αξιόπιστοι – σέρνονταν μαζί κάτω από το έδαφος για περίπου είκοσι χρόνια. Και όλα πάνω τους ήταν απλά και κατά κάποιο τρόπο σωστά.
«Γιατί πήγαμε στον πόλεμο; Ο εργοδηγός ήρθε μετά τη βάρδια, είπε ότι έπρεπε να καταταγούμε, οπότε πήγαμε…», μου είπε ο Γκρίνια εκείνο το βράδυ. Ο Μπούνια, ως συνήθως, παρέμεινε σιωπηλός.
«Εσύ, για ποιο λόγο πήγες στον πόλεμο;» με ρώτησε ο Γκρίνια σκεφτικά.
«Λοιπόν, καταλαβαίνεις, εδώ είναι Ανατολή, οι Δυτικοί δεν έχουν θέση εδώ…»
Επέμεινα να ρωτώ.
«Λοιπόν, πώς να στο εξηγήσω, εσύ τι είσαι;»
«Τάταρος.»
«Από πού;»
«Από τη Μόσχα.»
«Και είσαι εδώ μαζί μας. Βλέπεις – αυτή είναι η Ανατολή, όλοι οι λαοί μας είναι εδώ, καταλαβαίνεις – η Ανατολή! Δεν έχουν καμία δουλειά εδώ… Ας μείνουν στη Δύση τους.»
Ο Μπούνια μίλησε. «Δεν είμαστε πια νέοι, αν δεν πολεμήσουμε εμείς, τότε ποιος; Πρέπει να φροντίσουμε για τη νεολαία μας. Οι νέοι πρέπει να σωθούν…»
Το χιόνι έπεφτε όλη νύχτα. Μιλούσαμε και μιλούσαμε.
«Πώς ήταν η εργατική τάξη με τη σοβιετική εξουσία;» Ο Μπούνια εξιστόρησε χωρίς βιασύνη: «Ο σύντροφός μου κι εγώ, μετά από μια βάρδια, πετούσαμε μερικές φορές στη Μόσχα, στο «Ζιγκούλι**» στη Νόβι Αρμπάτ[9] για να πιούμε μπύρα! «Ανθρακωρύχος» αποτελούσε τίτλο! Μόνο κομμουνιστές δούλευαν στην πρώτη γραμμή[10]. Και τώρα; Οδήγησαν τον εργαζόμενο στη φτώχεια…»
Η Λεωφόρος Νέα Αρμπάτ στη Μόσχα
Μείναμε σε αυτή τη βάση για άλλες δύο μέρες, μέχρι που παραδόθηκαν οι Άνηθοι στο κέντρο και ο Ποροσένκο το βούλωσε τελικά στην τηλεόραση.
Ο Γκρίνια σκοτώθηκε στις αρχές Μαρτίου 2022 στη Βολνoβάχα[11]. Προέλαυναν από την πλευρά του αυτοκινητόδρομου της Μαριούπολης προς τον σταθμό των λεωφορείων. Είχαν εγκαταστήσει με μεγάλη επιτυχία το πολυβόλο τους σε ένα τριώροφο κτίριο απέναντι από το κτίριο του σιδηροδρομικού σταθμού, ελέγχοντας ολόκληρη την πλατεία.
Οι Ουκρανοί έβαλαν φωτιά σε ένα από τα άρματά μας κοντά στον σταθμό και το τραυματισμένο πλήρωμα του τανκ κρύφτηκε μέσα στο κτίριο του σταθμού. Ο Γκρίνια περίμενε να νυχτώσει και προσπάθησε να τους διασώσει.
Χτυπήθηκε από πυρά πυροβολικού μαζί με τους τανκίστες.
Συνάντησα τον Μπούνια μια εβδομάδα αργότερα, όταν ήρθε να παραλάβει τον σύντροφό του. Αυτός και αρκετοί μαχητές καθάριζαν το πάτωμα της πρώην αίθουσας αναμονής από τα σπασμένα τούβλα.
«Θυμάσαι τον Γκρίνια; Να τος…» Ο Μπούνια έδειξε τα πτώματα που κείτονταν πλάι στο χιόνι. Δεν τα είχα προσέξει. Ήταν και δικά μας και του εχθρού.
Ανάψαμε τσιγάρο.
«Δεν έχει οικογένεια, η γυναίκα του έφυγε, πήγε σε συγγενείς στο Ζιτόμιρ[12] με την κόρη τους, ο γαμπρός τους είναι από εκεί. Ο λόχος θα τον θάψει. Έλα αν μπορέσεις.» Μου έδωσε τη διεύθυνση.
Έφτασε ένα όχημα, μαζί με τους μαχητές τοποθετήσαμε τον Γκρίνια σε έναν μουσαμά και τον φορτώσαμε στο πίσω κάθισμα.
Δεν πήγα στην κηδεία.
Και μετά άκουσα φευγαλέα ότι ο Μπούνια σκοτώθηκε κάπου κοντά στο Τορέτσκ[13]. Επρόκειτο να αποστρατευτεί σε λίγες εβδομάδες – έφτανε στο όριο ηλικίας.
Αυτό συμβαίνει συχνά στις ταξιαρχίες του Ντονιέτσκ: μοναχικοί άνθρωποι, που γερνούν στην πολιτοφυλακή (όταν δεν έχεις να πας πουθενά αλλού εκτός από το λόχο σου) προσκολλώνται είτε στον θάνατο είτε στη ζωή σε αυτόν τον καταραμένο πόλεμο… αποφεύγοντας την υποχρεωτική αποστράτευση μέχρι το τέλος.
Είχα ξεχάσει πια τον Γκρίνια και τον Μπούνια. Και ξαφνικά έπεσε το χιόνι, το Υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε την απελευθέρωση του Μίρνογκραντ και του Κρασνοαρμέισκ[14]. Και ο «Φύρερ» Ζελένσκι, όπως και ο προκάτοχός του Ποροσένκο, συνεχίζει να λέει ψέματα και πάλι ψέματα.
Κι οι συμμαχητές μου εμφανίστηκαν μπροστά στα μάτια μου, σαν να ήταν ζωντανοί…
Σύντομα θα πάμε όλοι να γιορτάσουμε την Πρωτοχρονιά… Αλλά σας παρακαλώ, αγαπημένοι μου, κάντε μια πρόποση και πιείτε για τον Γκρίνια και τον Μπούνια πριν να τσουγκρίσετε τα ποτήρια. Και μαζί με αυτούς για όλους τους απλούς στρατιώτες και αξιωματικούς που έδωσαν τη ζωή τους για τον λαό. Δεν πρέπει να ξεχαστούν.
Έτσι ώστε εκείνοι, εκεί, καθισμένοι στα ουράνια «Ζιγκούλι» τους, να το δουν αυτό και να πουν με χαμόγελο:
«Οι απόγονοι θυμούνται, σέβονται τον εργαζόμενο άνθρωπο…»
** Σημείωση του Μεταφραστή Zinderneuf από τα Ρωσικά: Στο κείμενο, η λέξη «Zhiguli» (Ζιγκούλι) αναφέρεται σε μια φημισμένη μπυραρία της σοβιετικής εποχής στη λεωφόρο Νόβι Αρμπάτ της Μόσχας. Η δήλωση «В забое только коммунисты работали» («Μόνο κομμουνιστές εργάζονταν στο μέτωπο του άνθρακα») δεν αποτελεί κυριολεκτικό, πραγματικό ισχυρισμό σχετικά με την πολιτική απασχόλησης. Είναι μια ρητορική και νοσταλγική υπερβολή που χρησιμοποιεί ο Μπούνια για να τονίσει το κύρος, το ήθος και την κοινωνική ιεραρχία του σοβιετικού παρελθόντος. Δεν αποτελούσε επίσημη απαίτηση να εργάζονται τα μέλη του ΚΚΣΕ σε ορυχεία άνθρακα. Το εργατικό δυναμικό περιλάμβανε τόσο μέλη του Κόμματος όσο και μη μέλη του. Ωστόσο, ο πολιτισμός, τα μέσα ενημέρωσης και τα συστήματα ανταμοιβής προώθησαν σε μεγάλο βαθμό την ιδέα ότι οι καλύτεροι εργάτες ήταν κομμουνιστές και πως οι καλύτεροι κομμουνιστές βρίσκονταν στην πρώτη γραμμή της εργασίας.
Υποσημειώσεις της μεταφράστριας:
[1] Αναφέρεται στην 1η Σλαβική Ταξιαρχία Φρουρών και ειδικότερα στο 1ο Μηχανοκίνητο Τάγμα του Σλαβιάνσκ. Από τις 12 Απρίλη 2014 έως και την 1η Ιανουαρίου 2023 αποτελούσε τμήμα του στρατού της Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονιέτσκ (ΛΔΝ). Από το 2023 αποτελεί στρατιωτική μονάδα των Ρωσικών Χερσαίων Δυνάμεων και υπάγεται στην 51η Στρατιά Φρουρών Συνδυασμένων Όπλων. Η μονάδα Σλαβιάνσκα αποτέλεσε τη βάση της εξέγερσης του λαού της πόλης του Σλαβιάνσκ μετά το Πραξικόπημα του Μαϊντάν στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2014. Στις 12 Απρίλη 2014, κατά τη διάρκεια πολυήμερων λαϊκών διαδηλώσεων, η εν λόγω μονάδα (που τότε ονομάζονταν 1ο Εθελοντικό Τάγμα του Σλαβιάνσκ) κατέλαβε την πόλη του Σλαβιάνσκ και ανακήρυξε ανεξαρτησία από την Ουκρανία. Το ουκρανικό καθεστώς έστειλε ισχυρές στρατιωτικές δυνάμεις και περικύκλωσαν την πόλη. Οι μάχες ενάντια στο πολιορκημένο Σλαβιάνσκ διήρκεσαν τρεις μήνες (12 Απρίλη έως 5 Ιούλη 2014) κι έληξαν με την κατάληψη της πόλης από τα στρατεύματα του ουκρανικού καθεστώτος. Οι μαχητές του Σλαβιάνσκ υποχώρησαν προς το Ντονιέτσκ. Εκεί ανασυντάχθηκαν ως 1η Μηχανοκίνητη Ταξιαρχία Σλαβιάνσκ της Λαϊκής Πολιτοφυλακής του Ντονμπάς. Έλαβαν μέρος στη μάχη του Ντεμπάλτσεβο το 2015, το 2022 στην απελευθέρωση της Μαριούπολης, το 2024 της Αβντέεφκα και πρόσφατα του Κρασνοαρμέισκ (Ποκρόφσκ).
[2] Η μάχη του Ντεμπάλτσεβο διήρκεσε από τις 16 Γενάρη 2015 ως τις 18 Φλεβάρη 2015 μεταξύ των λαϊκών πολιτοφυλακών των Λαϊκών Δημοκρατιών του Νονιέτσκ και του Λουγκάνσκ και των στρατευμάτων του Ουκρανικού καθεστώτος κι έληξε με νίκη των πρώτων. Το Ντεμπάλτσεβο, μια πόλη 25 χιλιάδων κατοίκων, βρίσκεται στα σύνορα μεταξύ των περιφερειών του Ντονιέτσκ και του Λουγκάνσκ. Η πόλη συμμετείχε στις εξεγέρσεις στο Ντονμπάς και την ανακήρυξη ανεξαρτησίας από την Ουκρανία τον Απρίλιο του 2014, αλλά καταλήφθηκε από τα στρατεύματα του Ουκρανικού καθεστώτος στις 28 Ιούλη του ίδιου χρόνου μετά την πολιορκία του Σλαβιάνσκ. Στις 16 Γενάρη 2015, οι λαϊκές πολιτοφυλακές του Ντονμπάς περικύκλωσαν την πόλη και τους 6.000 ουκρανούς στρατιώτες που βρίσκονταν εκεί. Τα ουκρανικά στρατεύματα παραδόθηκαν στις 18 Φλεβάρη και αφέθηκαν στην συνέχεια να αποχωρήσουν μετά την υπογραφή της συμφωνίας Μινσκ ΙΙ.
[3] Στο κείμενο αναγράφεται ως Ukrop (ρωσικά: укроп, ούκροπ). Κυριολεκτικά σημαίνει το φυτό άνηθος. Χρησιμοποιείται χλευαστικά από τους Ρώσους για τους Ουκρανούς, καθώς οι λέξεις αρχίζουν με τα ίδια γράμματα (Yкраинский= Ουκρανός). Στη μετάφραση προτιμήθηκε το ‘άνηθος’ για λόγους ευφωνίας, αντιστοίχισης και κατανόησης. Μια παρεμφερής ελληνική λέξη, δάνειο φυσικά από τη ρωσική, που τη χρησιμοποιούν εξίσου υποτιμητικά οι Ρώσοι αλλά κι εμείς, είναι ο ‘χαχόλος’. Χαχόλοι αποκαλούνταν υποτιμητικά οι ουκρανοί αγρότες την εποχή της τσαρικής Ρωσίας.
[4] Ο Μπαν Κι-μουν είναι Νοτιοκορεάτης πολιτικός και διπλωμάτης που διετέλεσε όγδοος γενικός γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών μεταξύ 2007 και 2016.
[5] Ισχυριζόταν πως τα ουκρανικά στρατεύματα δεν είχαν περικυκλωθεί στο Ντεμπάλτσεβο.
[6] Γκρίνια είναι υποκοριστικό του ρωσικού ονόματος Γκριγκόρι (Γρηγόρης) και Μπούνια είναι υποκοριστικό του εβραϊκού ονόματος Μπούνιμ (στη Yiddish διάλεκτο, από το γαλλικό “Bon Homme”: ευγενής. Ευγένιος, κατ’ αντιστοιχία).
[7] Το Саур-Могила αποτελεί ένα στρατηγικό ύψωμα στην κορυφογραμμή των λόφων του ποταμού Ντονιέτς κοντά στην πόλη Σνίζνε, στην περιφέρεια Ντονιέτσκ. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου υπήρξε επίκεντρο έντονων μαχών, όταν τα σοβιετικά στρατεύματα κατάφεραν να ανακτήσουν τον έλεγχο του υψώματος από τις γερμανικές δυνάμεις τον Αύγουστο του 1943. Το 1963, ένα μνημειακό συγκρότημα αναγέρθηκε στην κορυφή του λόφου προς τιμήν των πεσόντων στρατιωτών, το οποίο καταστράφηκε από πυρά του ουκρανικού πυροβολικού το 2014.
Το 2014, κατά τους πρώτους μήνες της στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ των στρατευμάτων του ουκρανικού καθεστώτος και των μαχητών της «Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονιέτσκ» (ΛΔΝ) στο Ντονμπάς, το ύψωμα Σαούρ-Μογκίλα καταλήφθηκε από τους μαχητές της ΛΔΝ. Στις 28 Ιουλίου 2014, μετά από έντονες μάχες, οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας ισχυρίστηκαν ότι ανέκτησαν τον έλεγχό του. Οι μαχητές της ΛΔΝ ανακατέλαβαν τον λόφο στις 26 Αυγούστου 2014 και στις 27 Αυγούστου 2014, νίκησαν τον ουκρανικό στρατό στη Μάχη του Ιλοβάισκ.
Στις 8 Σεπτεμβρίου 2022, η Ρωσία ανακοίνωσε την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασης του μνημειακού συγκροτήματος, το οποίο πλέον περιλαμβάνει και τα ονόματα των πεσόντων μαχητών της ΛΔΝ.
[8] Το Maxim είναι ένα πολυβόλο με ανάκρουση που εφευρέθηκε το 1884 από τον Hiram Stevens Maxim. Ήταν το πρώτο πλήρως αυτόματο πολυβόλο στον κόσμο. Χρησιμοποιήθηκε ιδιαίτερα από τον Κόκκινο Στρατό στον εμφύλιο πόλεμο που ακολούθησε την Οκτωβριανή Επανάσταση. Προφανώς οι μαχητές της ΛΔΝ το είχαν πάρει κι αυτό από κάποιο μουσείο, καθώς έχει πάψει να παράγεται από την εποχή του Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου.
[9] Λεωφόρος της Μόσχας με κέντρα ψυχαγωγίας.
[10] Και στη ρωσική (В забое только коммунисты работали) και στην αγγλική γλώσσα (Only communists worked at the coal face) σημαίνει κυριολεκτικά «εργάζονταν στο μέτωπο του άνθρακα», δηλαδή σε θέση που απαιτεί ικανότητα και γενναιότητα, στην πρώτη γραμμή της σκληρής δουλειάς.
[11] Η Βολνοβάχα είναι πόλη στην περιφέρεια του Ντονιέτσκ με πληθυσμό περίπου 25 χιλιάδων και βρίσκεται σε ίση απόσταση από το Ντονιέτσκ (68 χλμ βόρεια) και τη Μαριούπολη (62 χλμ νότια). Αποτελεί καίριο σιδηροδρομικό κόμβο του Ντονμπάς που το συνδέει με τη Ρωσία, τη Ζαπορόζιε, την Κριμαία και τη Μαριούπολη. Επίσης, κατοικεί σημαντικός ελληνικός πληθυσμός.
[12] Πόλη στη Δυτική Ουκρανία.
[13] Πόλη της περιφέρειας Ντονιέτσκ, κοντά στο Τσάσοφ Γιαρ. Απελευθερώθηκε τον Οκτώβριο του 2024.
[14] Η Σοβιετική ονομασία του Ποκρόφσκ που διατηρεί η Ρωσία. Κυριολεκτικά σημαίνει πόλη του Κόκκινου Στρατού.
* Ο Μαράτ Χαϊρουλλίν (Мараτ Хайруллин/Marat Khairullin) γεννήθηκε τον Αύγουστο του 1969, στο Στεπνογκόρσκ του Καζακστάν της τότε ΕΣΣΔ.
Είναι στρατιωτικός ανταποκριτής, ντοκυμαντερίστας και δημοσιογράφος.
Από τον Μάρτιο του 2022 βρίσκεται συνεχώς στη ζώνη της Ειδικής Στρατιωτικής Επιχείρησης.
Στον τομέα της πληροφόρησης και της ανθρωπιστικής βοήθειας, ο Μαράτ Χαϊρουλλίν συνεργάζεται με την 1η Σλαβική Ταξιαρχία Φρουρών, η οποία διεξήγαγε μέχρι πρόσφατα πολεμικές επιχειρήσεις στον τομέα του Κρασνοαρμέισκ (Ποκρόφσκ).
Δημοσιεύει καθημερινές ανταποκρίσεις και χάρτες από το μέτωπο στη σελίδα του Marat Khairullin Substack.
Το αγγλόφωνο κανάλι του στο Telegram είναι t.me/EastCalling.
Ως στρατιωτικός ανταποκριτής, εργάστηκε στο Αφγανιστάν, τη Συρία, το Ιράκ και την Τσετσενία.
Μετάφραση από τα Ρωσικά στα Αγγλικά: Zinderneuf
Αφήστε ένα σχόλιο